Martwa natura „Brioszka” Édouarda Maneta powstała w 1870 roku. Obraz przedstawia dużą brioszkę z różą na białej serwetce, w otoczeniu brzoskwiń, śliwek i winogron. Oryginał należy do Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku.
Édouard Manet (1832–1883), Brioszka (1870) · Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork.
Skąd wziął się pomysł na „Brioszkę”?
Manet traktował martwą naturę bardzo poważnie. Według Metropolitan Museum miał ją nazywać „probierzem malarza”. W latach 1862–1870 namalował kilka dużych scen na stole z rybami i owocami. „Brioszka” jest ostatnią i najbardziej rozbudowaną z nich.
Według muzeum impulsem było to, że Luwr pozyskał „Brioszkę” Jeana Siméona Chardina, XVIII-wiecznego malarza martwych natur. Manet podjął ten sam temat i, podobnie jak Chardin, zwieńczył pieczywo kwiatem.
ArtystaÉdouard Manet (1832–1883)
DziełoBrioszka (1870) La Brioche
Technikaolej na płótnie, 65,1 × 81 cm
Gdzie jest oryginałMetropolitan Museum of Art, Nowy Jork
Co jest na obrazie?
W centrum stoi duża, złocista brioszka z bladoróżową różą wetkniętą w wierzch. Leży na białej serwetce z frędzlami, rozłożonej na blacie stołu z XVIII-wiecznej intarsji. Po prawej leżą brzoskwinie i kiść zielonych winogron, z tyłu stoi koszyk ze śliwkami. Na serwetce leży stalowy nóż, a po lewej stoi czerwone, lakierowane pudełko z połowy XVIII wieku.
Każdy z tych przedmiotów ma inną fakturę: miękkie pieczywo, aksamitną skórkę brzoskwiń, lśniący lakier, zimny metal i lekką tkaninę. Muzeum zwraca uwagę, że Manet, tak jak Chardin, zebrał wokół brioszki rzeczy działające na zmysły. Ciemne tło sprawia, że jasna serwetka i owoce wyraźnie się od niego odcinają.
Gdzie można zobaczyć oryginał?
Obraz należy do Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku (nr inw. 1991.287). Trafił tam jako dar i zapis Davida i Peggy Rockefellerów, przekazywany w latach 1991 i 2017. To olej na płótnie o wymiarach 65,1 na 81 cm.
Angielska Wikipedia określa obraz jako wyjątkowy wśród martwych natur Maneta ze względu na jego formalny, staranny charakter.
