Kresowy Luminizm Młodej Polski · Muzeum Narodowe w Krakowie, Złoty Oset i Bezkresny Błękit
Bodiaki (ok. 1895–1905)
Promieniujący oślepiającym blaskiem południowego słońca, mistyczną samotnością stepu i wirtuozerią barwną obraz „Bodiaki” (Bodiaki na słońcu / Osty) to jedno z najbardziej znanych i kultowych arcydzieł Jana Stanisławskiego, namalowane na przełomie XIX i XX stulecia. Artysta uwiecznił pospolity, stepowy oset (ukr. bodiak), wyrastający samotnie na nagrzanej, suchej ziemi pod bezkresną kopułą lazurowego nieba. Stanisławski dokonał tu rewolucyjnego zabiegu malarskiego: skromny, pogardzany chwast podniósł do rangi królewskiej rośliny, której kolczaste liście i fioletowe kwiatostany płoną w słońcu niczym klejnoty ze złota i ametystu. Niska perspektywa żabia sprawia, że kępa ostów urasta do rozmiarów monumentalnego drzewa dominującego nad horyzontem, stając się symbolem nieugiętej witalności, odporności na przeciwności losu i dumnego piękna rodzimej ziemi.
Jan Stanisławski, Bodiaki (ok. 1895–1905) · Zbiory: Muzeum Narodowe w Krakowie (MNK).
Chwast podniesiony do rangi królewskiej
W twórczości, jaką rozwijał Jan Stanisławski, fascynacja mikrostrukturą przyrody łączyła się z kosmicznym spojrzeniem na przestrzeń stepu.
Malarz spędzał całe godziny w kucki pośród chwastów Podola i Kijowszczyzny, rejestrując drżenie rozgrzanego powietrza wokół kolczastych liści ostu.
Niezwykłe obniżenie linii horyzontu sprawiło, że bodiak stał się samotnym bohaterem dramatu świetlnego, łączącym ziemię ze słońcem.
Dzieło należy do najcenniejszych i najchętniej podziwianych pereł w Galerii Sztuki Polskiej XIX Wieku w krakowskich Sukiennicach.
MalarzJan Stanisławski (1860–1907)
Dzieło i technikaBodiaki (Bodiaki na słońcu / Thistles in the Sun) (ok. 1895–1905) Olej na tekturze (pejzaż syntetyczny)
Kolekcja muzealnaMuzeum Narodowe w Krakowie Kraków, Polska
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Słoneczne złoto, fiolet kwiatostanów i lazur nieba
Kolce i liście ostu mienią się srebrzysto-zieloną i złocistą ochrą, tworząc w słońcu geometryczną, koronkową rzeźbę.
Intensywny błękit kobaltowego nieba stanowi doskonałe tło kontrastowe, wydobywające z rośliny jej pełną, ciepłą luminescencję.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Bodiaki”
Zaproś do swojego domu złocisty żar stepowego słońca, dumę i mistrzowski pędzel Jana Stanisławskiego. Luksusowe tekstylia z motywem „Bodiaków” to synonim artystycznej energii, ciepła i polskiej perfekcji rzemieślniczej.
