I Wystawa Impresjonistów 1874 · Siostrzana Miłość i Poezja Łąki
Czytanie – portret Edmy Morisot / La Lecture (1873)
Uznawane za jedno z absolutnych arcydzieł wczesnego impresjonizmu i historyczny eksponat słynnej I Wystawy Impresjonistów z 1874 roku płótno „Czytanie” (La Lecture / Portret Edmy Morisot) Berthe Morisot to poruszający hołd dla siostrzanej bliskości i intelektualnego życia kobiet XIX wieku. Na ukwieconej, falującej wiatrem łące artystka uwieczniła swoją ukochaną siostrę Edmę ubraną w olśniewającą białą suknię z muślinu, chroniącą się pod parasolką i całkowicie zatopioną w lekturze książki. Niezwykła świeżość palety barwnej, harmonijne zestrojenie bieli z zielenią traw oraz intymny spokój sceny czynią z tego obrazu jeden z najbardziej poetyckich portretów w dziejach sztuki.
Berthe Morisot, Czytanie (portret Edmy Morisot) (1873) · Zbiory: Cleveland Museum of Art (USA).
Przełomowa wystawa w atelier Nadara
Wiosną 1874 roku w paryskim atelier fotografa Nadara przy Boulevard des Capucines grupa zbuntowanych artystów otworzyła wystawę, która na zawsze zmieniła bieg historii sztuki. Wśród trzydziestu uczestników Berthe Morisot była jedyną kobietą, a jej obraz „Czytanie” natychmiast przyciągnął uwagę najbardziej przenikliwych krytyków.
Modelką na obrazie jest starsza siostra malarki, Edma Morisot (po mężu Pontillon), która również posiadała wielki talent malarski, lecz po ślubie z oficerem marynarki porzuciła sztukę na rzecz tradycyjnego życia rodzinnego.
W tym intymnym portrecie Berthe złożyła hołd duchowej więzi łączącej obie siostry, ukazując Edmę nie jako bierny obiekt salonowych westchnień, lecz jako kobietę myślącą, wykształconą i niezależną intelektualnie.
MalarzBerthe Morisot (1841–1895)
Dzieło i technikaCzytanie – portret Edmy Morisot (La Lecture) (ok. 1872–1885) Olej na płótnie
Kolekcja muzealnaMusée Marmottan Monet Paryż, Francja
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Symfonia bieli i falujących traw
Geniusz kolorystyczny Morisot objawia się w niesamowitym potraktowaniu białej muślinowej sukni: artystka nie użyła płaskiej bieli, lecz wypełniła tkaninę dziesiątkami refleksów błękitu nieba, chłodnego fioletu i szmaragdowej zieleni odbijającej się od trawy.
Parasolka z ciemnym podbiciem tworzy wokół głowy czytającej kobiety strefę miękkiego cienia, wydobywając z jej profilu skupienie, delikatność rysów i melancholijny urok.
Szerokie, niemal kaligraficzne dotknięcia pędzla w partii łąki oddają szum wiatru w źdźbłach traw i polnych kwiatach, wywołując u widza niemal fizyczne uczucie ciepłego, letniego popołudnia na prowincji.
“
„Moje jedyne marzenie to pracować tak, by moje obrazy zachowały czystość i świeżość uczucia, którego doświadczam, patrząc na tych, których kocham.”
Chluba Cleveland Museum of Art
Znajdujące się w prestiżowej kolekcji Cleveland Museum of Art płótno „Czytanie” uznawane jest w Stanach Zjednoczonych za jeden z najważniejszych klejnotów francuskiego impresjonizmu.
Obecność tego motywu we wnętrzu wnosi nastrojowy spokój, poetycką ciszę sprzyjającą lekturze oraz arystokratyczną elegancję, idealnie dopełniając domową bibliotekę, kącik wypoczynkowy lub sypialnię.
Zbiory i ekspozycja
Oryginał w zbiorach muzealnych
Arcydzieło znajduje się w stałej ekspozycji malarstwa europejskiego w The Cleveland Museum of Art.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Czytanie (portret Edmy Morisot)”
Wzbogać swój dom o poetycki spokój ukwieconej łąki, perłową biel muślinu i siostrzaną czułość Berthe Morisot. Kolekcja tekstyliów z motywem „Czytania” to kwintesencja francuskiego szyku, literackiej pasji i kunsztu polskiej manufaktury.
