Marsden Hartley – Krajobraz nr 3, Kopalnie gotówki, Nowy Meksyk
Modernizm amerykański · 1920
Pejzaż nr 3, kopalnie Cash Entry, Nowy Meksyk – Landscape No. 3, Cash Entry Mines, New Mexico (1920)
Marsden Hartley namalował „Pejzaż nr 3, kopalnie Cash Entry, Nowy Meksyk” w 1920 roku, już po powrocie z Nowego Meksyku do Nowego Jorku. Przedstawia obłe, wysokie wzgórza pod niebem pełnym białych chmur. Oryginał należy do Art Institute of Chicago.
Marsden Hartley (1877–1943), Pejzaż nr 3, kopalnie Cash Entry, Nowy Meksyk (1920) · Art Institute of Chicago, Chicago.
Kiedy i gdzie powstał ten obraz?
Marsden Hartley (1877–1943) pochodził z Lewiston w stanie Maine. Od 1909 roku wystawiał w nowojorskiej galerii 291 Alfreda Stieglitza. W 1918 roku wyjechał do Nowego Meksyku i spędził tam około półtora roku. W 1919 roku wrócił do Nowego Jorku.
Krajobraz Południowego Zachodu nie opuścił go jednak po wyjeździe. Według Art Institute of Chicago Hartley malował go z pamięci jeszcze przez kilka lat, a z czasem coraz mocniej wyolbrzymiał ukształtowanie terenu i intensywność barw. Ten obraz powstał w 1920 roku, a muzeum podaje Nowy Jork jako miejsce jego powstania. Hartley podpisał go i datował czarną farbą w prawym dolnym rogu, na piaszczystym zboczu: „MarSDeN Hartley / 1920”.
ArtystaMarsden Hartley (1877–1943)
DziełoPejzaż nr 3, kopalnie Cash Entry, Nowy Meksyk (1920) Landscape No. 3, Cash Entry Mines, New Mexico
Technikaolej na płótnie, 70,6 × 90,8 cm
Gdzie jest oryginałArt Institute of Chicago, Chicago
Co przedstawia „Pejzaż nr 3”?
Większą część płótna zajmują zaokrąglone wzgórza, ułożone jedno za drugim jak fale. Mają barwy beżu, różu, ochry i jasnego brązu. U ich podnóża rozciąga się jasna dolina z kilkoma niskimi, prostokątnymi zabudowaniami. Nad wzgórzami Hartley namalował niebieskie niebo i białe, zwinięte chmury o uproszczonych kształtach.
Muzeum zwraca uwagę na sposób malowania: krótkie pociągnięcia pędzla, płaty koloru i abstrakcyjnie potraktowane chmury. Góry wydają się przez to wyższe i bardziej monumentalne, niż wynikałoby z wiernego opisu krajobrazu. Obraz ma wymiary 70,6 na 90,8 cm i jest namalowany olejem na płótnie.
Dlaczego kopalni prawie nie widać?
Tytuł wymienia kopalnie Cash Entry, ale na obrazie trudno je znaleźć. Art Institute of Chicago pisze, że Hartley celowo zepchnął na dalszy plan przemysłowe zabudowania, choć to one dały obrazowi nazwę. Na pierwszy plan wysunął góry i niebo.
Muzeum wiąże to z podejściem wielu artystów, którzy odwiedzali wtedy Południowy Zachód. Zapamiętany krajobraz stawał się dla nich przede wszystkim polem do modernistycznych poszukiwań w zakresie koloru i kształtu. W przypadku Hartleya widać to w uproszczonych bryłach wzgórz i w rytmie powtarzających się łuków.
Gdzie można zobaczyć oryginał?
Obraz należał do kolekcji Alfreda Stieglitza w Nowym Jorku. W 1949 roku trafił do Art Institute of Chicago jako zapis przekazany za pośrednictwem Georgii O'Keeffe. Ma numer inwentarzowy 1949.549 i należy do Alfred Stieglitz Collection.
Płótno pokazywano na ważnych wystawach Hartleya. W 1944 roku znalazło się na wystawie „Lyonel Feininger, Marsden Hartley” w Museum of Modern Art w Nowym Jorku. W 1980 roku było częścią retrospektywy artysty w Whitney Museum of American Art. W 2008 roku pokazano je w Georgia O'Keeffe Museum w Santa Fe na wystawie poświęconej Hartleyowi i Nowemu Meksykowi.
Oryginał
Gdzie zobaczyć obraz „Pejzaż nr 3, kopalnie Cash Entry, Nowy Meksyk”?
