Modernizm Amerykański · Cape Cod, Żagle i Architektura Wybrzeża
Provincetown (ok. 1915–1925)
Namalowany na legendarnym cyplu Cape Cod obraz „Provincetown” Marsdena Hartleya to olśniewające, wyraziste i nasycone światłem studium nadmorskiej architektury oraz żeglarskiego życia Nowej Anglii. W klimatycznej, rybackiej osadzie Provincetown, która na początku XX wieku stała się mekką amerykańskiej bohemy artystycznej, Hartley stworzył kompozycję o niezwykłej dyscyplinie geometrycznej. Biel i czerwień drewnianych domków rybackich, smukłe maszty szkunerów i głęboki, granatowy błękit Atlantyku łączą się w zwartą, niemal kubistyczną konstrukcję przesiąkniętą zapachem soli i morskiego wiatru.
Marsden Hartley, Provincetown · Zbiory: Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork.
Kolonia artystów na krańcu Cape Cod
Położone na samym czubku półwyspu Cape Cod miasteczko Provincetown przyciągało malarzy, pisarzy i dramaturgów niezwykłym, krystalicznym światłem odbijającym się z trzech stron od wód oceanu. Hartley przybył tam latem 1916 roku, dołączając do pionierów amerykańskiej awangardy.
W swoim pejzażu malarz zrezygnował z sentymentalnego widokówkowego ujęcia. Zamiast tego potraktował zabudowę portową jak układ rzeźbiarskich klocków: geometryczne bryły domów o spadzistych dachach tworzą rytmiczny dialog z pionami masztów cumujących łodzi.
W kadrze dominuje surowa, męska estetyka rybackiego rzemiosła: prostota formy idzie w parze z potęgą morskiego żywiołu obecnego tuż za linią nabrzeża. Hartley badał wzajemne relacje brył budynków i omasztowania, przekładając tradycyjny pejzaż marynistyczny na nowoczesny, syntetyczny alfabet geometrycznych zależności i rytmów.
MalarzMarsden Hartley (1877–1943)
Dzieło i technikaProvincetown (ok. 1915–1925) Olej na płótnie (Modernizm amerykański)
Kolekcja muzealnaMetropolitan Museum of Art Nowy Jork, USA
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Czyste płaszczyzny i oceaniczny błękit
W kompozycji „Provincetown” uderza nowoczesna redukcja środków wyrazu. Hartley operuje szerokimi płaszczyznami barwnymi, odgraniczonymi pewną, wyrazistą linią konturu.
Kontrast między jaskrawą bielą ścian, czerwienią dachówek a głębokim indygo oceanu i chłodnym błękitem nieba tworzy niezwykle świeże i energetyczne zestawienie kolorystyczne.
Dzieło to jest świadectwem poszukiwań czystej, 'rdzennie amerykańskiej' formy plastycznej, wolnej od salonowej manieryczności i zakorzenionej w surowym pięknie rodzimego krajobrazu. Płótno emanuje niezwykłym optymizmem i czystością, stanowiąc hołd złożony prostemu życiu nadmorskiej wspólnoty.
“
„Provincetown to miejsce, gdzie ziemia spotyka się z nieskończonością morza, a światło jest tak czyste, że odsłania samą prawdę o rzeczach.”
Skarb nowojorskiego The Met
„Provincetown” to jedno z najpiękniejszych i najbardziej harmonijnych dzieł Hartleya z okresu fascynacji wybrzeżem Atlantyku.
W murach Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku płótno to zachwyca prostotą i morską bryzą, stanowiąc niezastąpione ogniwo w dziejach amerykańskiej sztuki nowoczesnej.
Zbiory i ekspozycja
Oryginał w zbiorach muzealnych
Arcydzieło znajduje się w stałej ekspozycji The Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Provincetown”
Wnieś do swojego domu morską świeżość wybrzeża Cape Cod, geometryczną elegancję portowej architektury i ponadczasowy styl amerykańskiej awangardy. Nasza kolekcja tekstyliów z motywem „Provincetown” Marsdena Hartleya to propozycja dla miłośników morskich klimatów i doskonałego kunsztu.
