Kąpiący się Bretończyk – Breton Bather (1886–1887)
Praca „Kąpiący się Bretończyk” Paula Gauguina to rysunek węglem i pastelem z lat 1886–1887, a nie obraz olejny. Przedstawia nagiego młodego mężczyznę widzianego od tyłu, pochylonego, z dłonią opartą o kolano. Oryginał należy do Art Institute of Chicago.
Paul Gauguin (1848–1903), Kąpiący się Bretończyk (1886–1887) · Art Institute of Chicago, Chicago.
Kiedy powstał rysunek?
Art Institute of Chicago datuje pracę na lata 1886–1887. W prawym górnym rogu Gauguin zapisał węglem „Marz 87”, czyli marzec 1887 roku. W lewym dolnym rogu podpisał się „P Gauguin”.
To czas, gdy Gauguin odkrywał Bretanię. Lato 1886 roku spędził w kolonii artystów w Pont-Aven. W 1887 roku wyjechał z Charlesem Lavalem do Panamy, a potem na Martynikę. Tytuł pracy wskazuje na bretoński temat, ale muzeum nie podaje, gdzie dokładnie powstał rysunek.
ArtystaPaul Gauguin (1848–1903)
DziełoKąpiący się Bretończyk (1886–1887) Breton Bather
Technikawęgiel i pastel z tuszem na papierze, 58,5 × 35 cm
Gdzie jest oryginałArt Institute of Chicago, Chicago
Co przedstawia i jak jest wykonany?
Postać stoi tyłem do widza, z głową zwróconą w lewo i spuszczonym wzrokiem. Jedną ręką opiera się o kolano, drugą trzyma za plecami. Tło tworzą swobodne plamy żółci, błękitu i czerwieni, a u góry widać ciemne pionowe pociągnięcia, przypominające pnie drzew.
Gauguin pracował węglem i pastelem, z dodatkiem pędzla i brązowego tuszu. Część konturów wyznaczył ołówkiem. Papier żeberkowy był pierwotnie w kolorze kości słoniowej, z czasem pociemniał do odcienia jasnego brązu. Arkusz ma nieregularne, postrzępione brzegi i wymiary 58,5 na 35 cm.
Do czego służyła siatka na rysunku?
Rysunek jest częściowo pokryty siatką kwadratów, wykreśloną czarną kredą. Taką siatkę (kratkowanie) stosuje się zwykle, by przenieść kompozycję na inne podłoże, np. płótno. Na odwrociu arkusza zachowały się ślady żółtej farby.
Art Institute of Chicago nie wskazuje, do którego obrazu rysunek był przygotowaniem. Dlatego nie łączymy go z konkretnym płótnem. Do tematu kąpieli w Bretanii Gauguin wracał także później, np. w cynkografii „Breton Bathers” z tzw. Suity Volpini (1889), która również należy do Art Institute of Chicago.
Losy rysunku i gdzie go zobaczyć
Gauguin oddał rysunek w komis paryskiemu marszandowi Georges'owi Chaudetowi. Od co najmniej 1906 do 1928 roku praca należała do Francisca „Paco” Durrio w Paryżu. W 1928 roku Durrio zostawił ją w Kunsthalle w Bazylei na wystawę.
W 1931 roku, przez kolekcjonerów z Bazylei, rysunek trafił do Albert Roullier Art Galleries w Chicago. Kupiła go Elizabeth Goodspeed (Mrs. Charles B. Goodspeed), która w 1946 roku podarowała go Art Institute of Chicago.
