Zapisz na liście ulubionych
Stwórz nową listę ulubionych

Francisco Goya – Urok

Złowrogie Rytuały i Zabobony Dawnej Hiszpanii · Museo Lázaro Galdiano, Francisco Goya i Urok

Urok (1797–1798)

Przesiąknięty mroczną tajemnicą, piekielną groteską i bezlitosną satyrą obraz „Urok” (El conjuro / Las brujas) Francisca Goi to kolejne wybitne dzieło z cyklu namalowanego dla rezydencji książąt Osuna. Płótno przedstawia nocną scenę czarnoksięskiego sabatu: krąg wiedźm w spiczastych kapeluszach odprawiających złowrogi rytuał wokół bladej postaci lub ofiary przy migoczącym świetle łojowej świecy. Nad ich głowami w gęstym mroku nocy unoszą się potworne sowy i nietoperze. Goya, będący przenikliwym obserwatorem hiszpańskiego społeczeństwa schyłku XVIII stulecia, ukazał zabobony i wiarę w czary nie po to, by nimi straszyć, lecz by obnażyć duchowe zacofanie, w którym pogrążony był lud pod wpływem religijnego fanatyzmu. To dzieło o niezwykłej sile wyrazu, które zachwyca kunsztem malarskiej materii w madryckim Museo Lázaro Galdiano.

Francisco Goya – Urok
Francisco Goya, Urok (El conjuro) (1797–1798) · Zbiory: Museo Lázaro Galdiano (Madryt, Hiszpania).

Czarnoksięski teatr dla oświeconych elit Madrytu

Obraz został zakupiony przez księżną Benavente-Osuna do jej prywatnego gabinetu, w którym spotykali się najwybitniejsi intelektualiści epoki.

Goya zrewolucjonizował temat czarów w malarstwie, porzucając barokowy patos na rzecz psychologicznego realizmu i groteski.

Wiedźmy nie są fantastycznymi istotami, lecz starymi, zniszczonymi kobietami z nizin społecznych, żyjącymi z ludzkiej naiwności.

Scena ukazuje rytuał rzucania uroku za pomocą szpilek, woskowych figurek i zaklęć odprawianych w mroku.

Dzieło ze zbiorów Museo Lázaro Galdiano w Madrycie stanowi kluczowy pomost do późniejszych Czarnych Obrazów mistrza.

Niezwykły klimat płótna inspiruje do dziś badaczy okultyzmu, antropologii i historii sztuki europejskiej.

Malarz Francisco Goya (1746–1828)
Dzieło i technika Urok (El conjuro / Las brujas) (ok. 1797–1823)
Olej na tynku przeniesiony na płótno (Czarne obrazy) / Płótno
Kolekcja muzealna Museo del Prado
Madryt, Hiszpania
Polska manufaktura Szyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)

Blask świecy, spiczaste kapelusze i chmara nocnych ptaków

Ostre, punktowe światło świecy trzymanej przez jedną z wiedźm rzuca dramatyczne, głębokie cienie na poorane zmarszczkami twarze.

Wysokie, spiczaste kapelusze czarownic nadają postaciom sylwetki przypominające mroczne, drapieżne ptaki.

Gęsta, niemal monochromatyczna tonacja ciemnych brązów, czerni i sepii tworzy duszny, klaustrofobiczny klimat nocy.

Nietoperze krążące nad zgromadzonymi zostały namalowane szybkimi, impastowymi dotknięciami pędzla oddającymi ich szelest.

Przerażenie i nienawiść malujące się na obliczach uczestniczek sabatu budują scenę o potężnym ładunku dramatycznym.

Genialna kompozycja w kręgu zamyka przestrzeń, czyniąc widza mimowolnym świadkiem zakazanego rytuału.

“

„Świat jest maskaradą: twarze, ubiory i słowa są fałszem; każdy chce wydawać się tym, czym nie jest, a prawda kryje się w cieniu.”

Mroczna elegancja, mistyka i styl z duszą we współczesnym domu

Motyw „Uroku” to propozycja dla wielbicieli sztuki tajemniczej, gotyckiej i nasyconej bezkompromisowym dramatyzmem.

Doskonale sprawdza się w nastrojowych salonach, bibliotekach, gabinetach w stylu vintage oraz przestrzeniach artystycznych.

Ciepła, świecowa tonacja złota i głębokich brązów wspaniale współgra ze starym drewnem, antykami, mosiądzem i welurem.

To dekoracja o potężnej sile przyciągania, będąca świadectwem odwagi twórczej i bezkompromisowości genialnego Goi.

Polska manufaktura Szyjemy Sztukę dba o wierne oddanie migotliwego światła i dramatycznej faktury mistrza na produktach.

Zbiory i ekspozycja

Oryginał w zbiorach muzealnych

Dzieło „Urok” spoczywa w stałej ekspozycji Museo Lázaro Galdiano w Madrycie, stanowiąc perłę hiszpańskiego malarstwa oświeceniowego.

Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Urok”

Mistyczny sabat, gra światłocienia i satyryczny geniusz Francisca Goi zdobią autorską kolekcję toreb, nerek i poszewek z pracowni Szyjemy Sztukę.

pixel