Henri Matisse wykonał „Snop” w 1953 roku jako projekt ceramicznej dekoracji dla domu kolekcjonerów Sidneya i Frances Brodych w Los Angeles. Papierowa makieta w skali 1:1 należy do Hammer Museum (UCLA), a ceramiczna wersja do Los Angeles County Museum of Art. To ostatnie zamówienie, jakie Matisse zrealizował dla Brodych.
Henri Matisse (1869–1954), Snop (1953) · Hammer Museum, University of California, Los Angeles.
Kto zamówił „Snop” i po co?
W 1952 roku Sidney i Frances Brody, filantropi z Los Angeles, poprosili Matisse'a o dzieło do patio swojego nowego domu, zaprojektowanego przez architekta A. Quincy'ego Jonesa. Korespondencję w sprawie zamówienia prowadził z panią Brody syn artysty, Pierre Matisse, który był też jego marszandem.
Frances Brody spisała szczegółową relację ze spotkania z Matisse'em na południu Francji. Małżonkowie odrzucili pierwszy projekt artysty. Ostatecznym rozwiązaniem był „Snop”: kompozycja z kolorowych liści, którą przeniesiono na ceramikę. Ceramiczna wersja waży około 900 kilogramów i ma mniej więcej 3,7 na 5,5 metra.
ArtystaHenri Matisse (1869–1954)
DziełoSnop (1953) La Gerbe
Technikapapier malowany gwaszem, wycinany i naklejany na papier, naklejony na płótno (makieta do ceramiki), 294 × 350 cm
Gdzie jest oryginałHammer Museum, University of California, Los Angeles
Co przedstawia „Snop” i jak go wykonano?
Na białym tle kilkadziesiąt wyciętych z papieru form przypomina liście lub gałązki o falistych brzegach. Są niebieskie, czarne, żółte, pomarańczowe, czerwone i zielone. Układają się w kształt wachlarza, który rozchodzi się od dołu kompozycji, jak związany pęk roślin. W prawym dolnym rogu widać monogram „HM 53”.
Makieta to papier pomalowany gwaszem, wycięty i naklejony na papier, a następnie na płótno. Ma 294 × 350 cm, czyli tyle, ile docelowa dekoracja. Pod koniec życia Matisse wycinał kształty z barwnego papieru i układał je bezpośrednio na ścianie pracowni. W 1951 roku mówił, że wycinanka pozwala mu rysować kolorem i jest dla niego nie punktem wyjścia, lecz zwieńczeniem.
Jak „Snop” łączy się z ostatnimi pracami Matisse'a?
„Snop” powstał w ostatnim okresie twórczości Matisse'a, gdy po ciężkiej chorobie pracował głównie techniką wycinanki. Z tego samego czasu pochodzą m.in. „Niebieskie akty” z 1952 roku. „Snop” od początku był pomyślany jako projekt w skali 1:1, przeznaczony do wykonania w ceramice.
Matisse zmarł w listopadzie 1954 roku w Nicei, około roku po ukończeniu makiety. Ceramika z jego projektu przez kilkadziesiąt lat zdobiła prywatny dom w Los Angeles, a makieta trafiła do zbiorów uniwersyteckich jako dar Brodych.
Gdzie można zobaczyć „Snop”?
Papierowa makieta należy do Hammer Museum przy University of California w Los Angeles jako dar Sidneya i Frances Brodych. Ceramikę Frances Brody obiecała Los Angeles County Museum of Art z okazji 25-lecia muzeum, a w 2010 roku przekazała ją w zapisie testamentowym.
Od 21 kwietnia do 8 września 2013 roku LACMA pokazało obie wersje obok siebie na wystawie „Henri Matisse: La Gerbe”. Było to pierwsze wspólne wystawienie makiety i ceramiki. Na wystawie znalazły się też próbki kolorów, które Matisse wysłał Brodym.
Oryginał
Gdzie zobaczyć obraz „Snop”?
Hammer Museum, University of California, Los Angeles.
