Leon Wyczółkowski – Ujrzałem raz – scena przy fortepianie
Wczesny Realizm i Młoda Polska · Muzeum Narodowe w Warszawie, Salon Muzyczny i Nostalgia Dźwięków
Ujrzałem raz – scena przy fortepianie (1884)
Tchnący romantyczną nostalgią, salonową elegancją i niewypowiedzianym dramatem miłosnego uniesienia obraz „Ujrzałem raz – scena przy fortepianie” (znany również jako „Przy fortepianie”) to wybitne dzieło młodego Leona Wyczółkowskiego, namalowane w Warszawie w 1884 roku. Zainspirowany popularnym romansem muzycznym oraz salonowym życiem ówczesnej inteligencji, artysta stworzył scenę pełną psychologicznego napięcia i intymnego piękna. Młoda, wytworna dama w czarnej sukni siedzi przy czarnym, lśniącym fortepianie, dotykając klawiszy w chwili głębokiego zamyślenia, podczas gdy stojący obok mężczyzna wpatruje się w nią z niemym zachwytem i tęsknotą. Wyczółkowski z niezwykłą wrażliwością połączył akademicką precyzję detalu z nastrojowym, niemal muzycznym światłocieniem, tworząc wizerunek emanujący romantyczną poezją, dyskretnym luksusem i zmysłową tajemnicą.
Leon Wyczółkowski, Ujrzałem raz – scena przy fortepianie (1884) · Zbiory: Muzeum Narodowe w Warszawie.
Warszawski okres salonowy i romans muzyczny
W latach 80. XIX wieku, przed swoim wyjazdem na Ukrainę, Leon Wyczółkowski tworzył znakomite sceny rodzajowe z życia warszawskich salonów arystokratycznych i mieszczańskich.
Tytuł obrazu nawiązuje wprost do popularnego w owym czasie sentymentalnego romansu, a samo płótno opowiada historię nagłego olśnienia uczuciem w trakcie wspólnego muzykowania.
Dzieło przyniosło młodemu malarzowi rozgłos w kręgach Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych, otwierając mu drzwi do wielkiej kariery portrecisty i twórcy nastrojowego.
MalarzLeon Wyczółkowski (1852–1936)
Dzieło i technikaUjrzałem raz – scena przy fortepianie (Once I Saw – At the Piano) (ok. 1890–1915) Pastel na papierze / Olej na płótnie
Kolekcja muzealnaMuzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy Bydgoszcz / Kraków, Polska
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Czerń fortepianu, blask świecznika i aksamit sukni
Wirtuozeria malarska Wyczółkowskiego objawia się w oddaniu refleksów światła na politurze czarnego skrzydła fortepianu oraz na mosiężnych ramionach kandelabru.
Czarna suknia pianistki, skontrastowana z bielą nut i alabastrową karnacją jej dłoni, tworzy kompozycję o niezwykłej elegancji i graficznej powściągliwości.
Półmrok salonu, rozświetlany ciepłym blaskiem świec, potęguje intymny nastrój spotkania, w którym muzyka staje się językiem niewypowiedzianych słów miłości.
“
„Muzyka w malarstwie nie potrzebuje dźwięku; wystarczy cień, spojrzenie i drżenie ręki na klawiaturze.”
Arystokratyczny szyk, muzyczna nostalgia i pałacowa klasa
„Ujrzałem raz – scena przy fortepianie” to obraz, który wnosi do wnętrza niezwykłą atmosferę salonowej elegancji, romantycznej nostalgii i kultury muzycznej.
Doskonale pasuje do salonu muzycznego, reprezentacyjnego pokoju dziennego, gabinetu czy biblioteki w stylu klasycznym, vintage, retro chic lub modern classic z ciemnymi meblami.
Zbiory i ekspozycja
Oryginał w zbiorach muzealnych
Płótno reprezentuje wczesny, niezwykle ceniony okres twórczości artysty w zbiorach Muzeum Narodowego w Warszawie.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Ujrzałem raz – scena przy fortepianie”
Wprowadź do swojego domu nastrojową magię muzycznego salonu, romantyczną nostalgię i kunszt Leona Wyczółkowskiego. Ekskluzywne tekstylia z motywem „Sceny przy fortepianie” to synonim arystokratycznego szyku i polskiego mistrzostwa rzemieślniczego.
