Edgar Degas – Żółte tancerki (ze skrzydłami)

Balet romantyczny i motyw sylfidy

W XIX wieku wielką popularnością w Europie cieszył się balet romantyczny – spektakle takie jak „Sylfida” czy „Giselle”, w których tancerki wcielały się w eteryczne zjawy, leśne nimfy i duchy natury. Nieodłącznym rekwizytem kostiumu były wówczas małe, przezroczyste skrzydełka mocowane na plecach gorsetu.

Edgar Degas był zafascynowany tym zderzeniem sztuczności teatru z organicznym ruchem mięśni. W „Żółtych tancerkach” ukazał baletnice w półobrocie, gdzie układ rąk i skręconych tułowi tworzy wrażenie nieustannej fali energii.

Malarz nie dba o szczegółowe portretowanie twarzy – zależało mu na uchwyceniu zbiorowej wibracji barwnej i rytmu tancerek stapiających się w jeden świetlisty wir.

Śmiała harmonia barw dopełniających

Pod względem kolorystycznym dzieło stanowi popis impresjonistycznej wiedzy o optyce. Degas zderzył jaskrawą, nasyconą żółć szafranową i cytrynową z chłodnymi tonami turkusu, szafiru i leśnej zieleni w partii scenografii.

To zestawienie barw dopełniających sprawia, że żółć zdaje się świecić własnym, fosforyzującym światłem. Grube, energiczne pociągnięcia pastelu nakładają się na siebie kaskadami, oddając puszystość tiulowych spódniczek i dynamiczny pęd tancerek wkraczających na scenę.

W tle majaczą sylwetki kolejnych baletnic oczekujących w kulisach, co buduje wieloplanową głębię teatralnej przestrzeni.

Słoneczna radość paryskiego modernizmu

„Żółte tancerki (ze skrzydłami)” to jedno z najbardziej radosnych i nasyconych światłem dzieł w dorobku Degasa. Pokazuje artystę jako niezrównanego wirtuoza koloru, który potrafił wyczarować ze scenicznego pyłu czystą poezję.

Dzieło eksponowane w Musée d'Orsay w Paryżu przyciąga wzrok swoją promiennością i lekkością. Stanowi wieczne świadectwo zachwytu nad pięknem tańca, kobiecego wdzięku i magii teatru.