Realizm Polski · Słoneczne Złoto i Czujność Przyrody
Zając wśród zboża (1890)
Namalowany w 1890 roku „Zając wśród zboża” Józefa Chełmońskiego to zachwycający, pełen poetyckiego uroku i biologicznej prawdy kadr z intymnego życia dzikiej przyrody. Pośród gęstych, dojrzałych kłosów złocistego żyta przycupnął czujny szarak. Jego wielkie, bursztynowe oczy wpatrują się w przestrzeń, a uniesione uszy nasłuchują każdego szelestu polnego wiatru. Chełmoński zrezygnował z myśliwskiego dramatyzmu na rzecz czystej kontemplacji: słońce praży rozgrzaną ziemię, powietrze pachnie dojrzałym ziarnem i chabrami, a mały mieszkaniec miedzy żyje w doskonałej, nienaruszonej harmonii ze swoim bezpiecznym schronieniem.
Józef Chełmoński, Zając wśród zboża (1890) · Zbiory: Muzeum Narodowe w Poznaniu.
Kameralne spojrzenie w głąb polskiego łanu
W dorobku Józefa Chełmońskiego obok wielkich, dynamicznych panoram stepowych odnajdziemy dzieła o niezwykłej kameralności i mikroskopijnej wręcz uważności. „Zając wśród zboża” jest tego najdoskonalszym przykładem.
Artysta zszedł z perspektywą malarską na sam poziom gruntu, przyjmując punkt widzenia małego zwierzęcia ukrytego w gąszczu kłosów. Daje to widzowi poczucie intymnego podglądania sekretnego życia natury.
Sylwetka zająca została odtworzona z ogromną czułością: miękkie, szaro-rude futerko doskonale stapia się z tonacją dojrzałego zboża, tworząc naturalny kamuflaż chroniący przed drapieżnikami.
MalarzJózef Chełmoński (1849–1914)
Dzieło i technikaZając wśród zboża (1890) olej na płótnie
Kolekcja muzealnaMuzeum Narodowe w Poznaniu Poznań, Polska
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Złoto lata i mazowiecka obfitość
Obraz powstał wkrótce po powrocie malarza z Paryża i osiedleniu się w Kuklówce. Stanowił wyraz ukojenia i zachwytu nad spokojem i obfitością mazowieckiej ziemi.
Kolorystyka płótna jest niezwykle ciepła i harmonijna. Dominują w niej złociste ugry, słomkowe żółcienie i ciepłe brązy, poprzetykane błękitem polnych chabrów i czerwienią maków.
Chełmoński nie traktował zwierząt jak trofeów. W jego oczach każdy zając, kuropatwa czy czajka były pełnoprawnymi mieszkańcami tej ziemi, obdarzonymi własną mądrością i pięknem.
“
„Wystarczy pochylić się nad jedną bruzdą na polu, by zobaczyć w niej całe niebo i zrozumieć, jak wielki jest porządek stworzenia.”
Ciepły klejnot poznańskiego muzeum
„Zając wśród zboża” to płótno przynoszące widzowi natychmiastowe poczucie ukojenia, ciepła i beztroski słonecznego lata.
W Muzeum Narodowym w Poznaniu dzieło to cieszy się wielką sympatią publiczności, stanowiąc urocze przypomnienie o pięknie polskiej przyrody i wielkim sercu artysty, który potrafił dostrzec cuda w najdrobniejszych stworzeniach.
Zbiory i ekspozycja
Oryginał w zbiorach muzealnych
Obraz znajduje się w zbiorach Muzeum Narodowego w Poznaniu, wzbogacając bogatą kolekcję polskiego malarstwa realistycznego.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Zając wśród zboża”
Wprowadź do swojego domu złociste ciepło polskiego lata, zapach dojrzałego zboża i uroczy spokój wiejskiej przyrody. Nasza autorska kolekcja z motywem „Zająca wśród zboża” Józefa Chełmońskiego to pełna wdzięku propozycja tworzona z miłością do natury i sztuki w Polsce.
