Paul Cezanne – Madame Cezanne w żółtym fotelu
Madame Cezanne w żółtym fotelu (1888–1890)
Powstały w latach 1888–1890 portret „Madame Cezanne w żółtym fotelu” (Madame Cézanne dans un fauteuil jaune) to monumentalne, wyciszone i rygorystycznie przemyślane arcydzieło portretu psychologicznego. Ukochana towarzyszka życia artysty, Hortense Fiquet, została ukazana siedząc w masywnym, obitym słoneczną żółtą tkaniną fotelu, w prostej sukni o barwie głębokiego granatu. Cézanne odrzucił powierzchowną kokieterię i salonową anegdotę, nadając postaci żony posągową godność, niemal architektoniczną trwałość i melancholijny spokój, w którym codzienna obecność urasta do rangi wiecznego symbolu.
Hortense Fiquet – cierpliwa muza pustelnika z Aix
Hortense Fiquet poznała Paula Cézanne'a w 1869 roku w Paryżu, mając zaledwie dziewiętnaście lat. Przez blisko trzy dekady była jego najważniejszą modelką – zapozowała do niemal trzydziestu portretów olejnych i setek rysunków.
W prezentowanym wizerunku uderza niezwykła cierpliwość modelki: Hortense potrafiła godzinami siedzieć bez ruchu, spełniając żelazny nakaz malarza: „Siedź jak jabłko! Czy widziałaś kiedyś, żeby jabłko się ruszało?”.
Jej twarz o owalnym kształcie i gładko zaczesanych włosach przypomina antyczną maskę lub rzeźbę romańską. Wzrok jest spokojny, nieco nieprzenikniony, zdradzający głęboką zażyłość i wzajemne zrozumienie dwojga ludzi.
Olej na płótnie
Nowy Jork, USA
Architektura żółtego fotela i symfonia barw
Kompozycja została zbudowana z żelazną logiką geometryczną: pionowa sylwetka kobiety została wpisana w zaokrąglone oparcie żółtego fotela, tworząc harmonijny układ przecinających się łuków i linii prostych.
Ciepła, nasycona żółcień fotela tworzy olśniewający kontrast z chłodnym granatem i czernią sukni oraz oliwkowym tłem ściany.
Cézanne zrezygnował ze sztucznych efektów światłocieniowych na rzecz modulowania formy plamami barwnymi, dzięki czemu postać Hortense zyskuje niezwykłą plastyczność i obecność w przestrzeni.
„Dla mnie portretować moją żonę to jak badać pejzaż Prowansji – trzeba szukać w nim kośćca, który opiera się wichrom.”
Klejnot nowojorskiej kolekcji The Met
„Madame Cezanne w żółtym fotelu” to bezdyskusyjnie jeden z najwspanialszych portretów w dziejach postimpresjonizmu.
W Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku płótno to zachwyca monumentalną powagą, dyscypliną i szlachetnym kolorytem, stanowiąc niezastąpioną perłę światowego dziedzictwa.
Oryginał w zbiorach muzealnych
Arcydzieło znajduje się w stałej ekspozycji The Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku (The Met, Galeria Malarstwa XIX Wieku).
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Madame Cezanne w żółtym fotelu”
Wprowadź do swojego wnętrza arystokratyczny spokój, ciepłą energię żółtego fotela i rzeźbiarski majestat sztuki Paula Cézanne'a. Nasza kolekcja tekstyliów z motywem portretu Madame Cézanne to połączenie klasy, harmonii i mistrzowskiego polskiego wykonania.
