Renesans Włoski · Młodość Geniusza i Spojrzenie w Wieczność
Autoportret (ok. 1504–1506)
Jeden z najbardziej intymnych, magnetycznych i bezcennych wizerunków w dziejach europejskiej kultury – młodzieńczy „Autoportret” Rafaela Santiego (Raffaello Sanzio) – to wzruszające spotkanie twarzą w twarz z 'boskim geniuszem' włoskiego renesansu. Mając zaledwie nieco ponad dwadzieścia lat, młody mistrz z Urbino uwiecznił samego siebie w skromnym, ciemnym stroju z delikatnym beretem na głowie. Odrzucając wszelkie atrybuty pychy czy zawodu malarza, Rafael spogląda na widza z niezwykłą łagodnością, melancholią i bezbrzeżnym spokojem, tworząc ikonę renesansowego humanizmu i idealnej harmonii ducha z ciałem.
Rafael Santi, Autoportret (ok. 1504–1506) · Zbiory: Galeria Uffizi, Florencja.
Cudowne dziecko z Urbino we Florencji
Gdy powstawał ten obraz, Rafael Santi przybył do Florencji – ówczesnej stolicy artystycznego świata – gdzie ramię w ramię tworzyli dwaj giganci: Leonardo da Vinci i Michał Anioł. Zamiast onieśmielenia, młody Rafael czerpał z ich doświadczeń, zachowując własny, niepowtarzalny liryzm.
Autoportret z florenckiej Galerii Uffizi zachwyca niezwykłą prostotą kadru. Trzyczwarte profilu, smukła szyja, ciemne, opadające na ramiona włosy i migdałowe, głębokie oczy tworzą wizerunek młodzieńca o niemal anielskiej urodzie.
Malarz zrezygnował z ozdobnego tła – ciemna, neutralna przestrzeń za jego plecami skupia całą uwagę odbiorcy na świetlistym owalu twarzy i magnetycznym spojrzeniu.
MalarzRafael Santi (1483–1520)
Dzieło i technikaAutoportret (Autoritratto) (ok. 1504–1506) Olej na desce
Kolekcja muzealnaGaleria Uffizi Florencja, Włochy
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Renesansowy kanon proporcji i sfumato
W technice tego dzieła widać genialną syntezę: precyzyjny, przejrzysty rysunek szkoły umbryjskiej jego mistrza Perugina łączy się z miękkim, subtelnym modelunkiem światłocieniowym inspirowanym leonardowskim sfumato.
Paleta barwna jest ascetyczna i powściągliwa: dominuje ciepły, złocisty ton karnacji kontrastujący z głęboką czernią płaszcza i beretu oraz bielą skromnego kołnierzyka koszuli.
Dzieło to jest czymś więcej niż podobizną fizyczną – to manifest neoplatońskiej koncepcji piękna, według której harmonia zewnętrznych rysów twarzy jest bezpośrednim odbiciem szlachetności i czystości duszy.
“
„Malarz ma obowiązek przedstawiać rzeczy nie takimi, jakimi są w ich niedoskonałości, lecz takimi, jakimi powinny być wedle boskiego zamysłu.”
Skarb florenckiej Galerii Uffizi
„Autoportret” Rafaela to jedno z najważniejszych dzieł w zbiorach florenckiej Galerii Uffizi, stanowiące serce słynnej kolekcji autoportretów mistrzów pędzla.
Obraz ten nieustannie zachwyca miliony zwiedzających swoją subtelnością, spokojem i ponadczasowym pięknem, uosabiając szczytowe osiągnięcie Złotego Wieku renesansu.
Zbiory i ekspozycja
Oryginał w zbiorach muzealnych
Arcydzieło znajduje się w stałej ekspozycji Gallerie degli Uffizi we Florencji.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Autoportret”
Wprowadź do swojego otoczenia szlachetny spokój, arystokratyczną harmonię i nieprzemijający geniusz Złotego Wieku renesansu. Nasza kolekcja z motywem autoportretu Rafaela Santiego to propozycja dla miłośników klasyki, kultury wysokiej i polskiego mistrzowskiego rzemiosła.
