Renesans Włoski · Jedwabny Blask i Tajemnica Damy z Welonem
Portret kobiety (La Velata) (ok. 1515–1516)
Olśniewający arystokratycznym splendorem, szlachetną powagą i wirtuozerią materii „Portret kobiety” (znany w historii sztuki jako La Velata / Dama z welonem) Rafaela Santiego to jedno z absolutnie najwspanialszych osiągnięć portretowych renesansu. Obraz przedstawia młodą, niezwykle piękną rzymiankę ubraną w kosztowną suknię z adamaszku o bufiastych, złotogłowiem tkanych rękawach, z przejrzystym, białym welonem spływającym miękko z ciemnych włosów na ramiona. Uznawany za idealny portret ukochanej mistrza, Margherity Luti, obraz łączy zmysłowy czar z chłodną godnością rzymskiej matrony, będąc niedoścignionym wzorcem kobiecego piękna.
Rafael Santi, Portret kobiety (La Velata) · Zbiory: Palazzo Pitti, Florencja.
La Velata – uosobienie rzymskiej godności
Tytuł dzieła – La Velata (Zasłonięta welonem) – odnosi się do tradycyjnego nakrycia głowy noszonego w XVI-wiecznym Rzymie przez kobiety zamężne. Welon ten symbolizował skromność, cnotę i szacunek społeczny.
W przeciwieństwie do zmysłowej, rozebranej „La Fornariny”, tutaj ta sama modelka – Margherita Luti – została ukazana w pełnym majestacie elegancji i społecznego dostojeństwa.
Układ postaci nawiązuje do słynnej „Mona Lisy” Leonarda da Vinci: Rafael przejmuje stabilną, piramidalną kompozycję i ułożenie dłoni na piersi, lecz nadaje modelce znacznie więcej ciepła, zmysłowości i bezpośredniości. Twarz La Velaty emanuje spokojną pewnością siebie i arystokratyczną dystynkcją.
MalarzRafael Santi (1483–1520)
Dzieło i technikaPortret kobiety / La Velata (Donna velata) (ok. 1515–1516) Olej na płótnie
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Wirtuozeria złota, jedwabiu i przejrzystości
Prawdziwym triumfem malarskim Rafaela jest potraktowanie tkanin: potężny, fałdzisty rękaw sukni z kremowego i złotego adamaszku lśni w świetle z niemal dotykalną materialnością.
Artysta z niesamowitą precyzją oddał kontrast między ciężkim, bogatym jedwabiem a lekkim, półprzejrzystym welonem, pod którym majaczy subtelny zarys ramion i dekoltu kobiety.
Klejnot wpięty we włosy z rubinem i perłą – symbolizujący miłość i czystość – stanowi luksusowy akcent podkreślający arystokratyczną rangę i duchowe piękno portretowanej. Rafael mistrzowsko łączy blask szlachetnych kruszców z miękkością ludzkiego ciała.
“
„Spojrzenie kobiety potrafi zatrzymać czas skuteczniej niż najpotężniejsze mury królów.”
Perła Galerii Palatyńskiej w Palazzo Pitti
„La Velata” to jeden z największych skarbów zgromadzonych we florenckim Palazzo Pitti, w słynnej Galleria Palatina.
Obraz ten nieustannie zachwyca koneserów sztuki na całym świecie, pozostając szczytowym osiągnięciem renesansowej sztuki portretowej i wzorcem elegancji.
Zbiory i ekspozycja
Oryginał w zbiorach muzealnych
Arcydzieło znajduje się w stałej ekspozycji Palazzo Pitti (Galeria Palatyńska) we Florencji.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Portret kobiety”
Wprowadź do swojego wnętrza arystokratyczny blask jedwabiu, szlachetną harmonię i nieprzemijający czar damy z epoki włoskiego renesansu. Nasza kolekcja tekstyliów z motywem „La Velaty” Rafaela Santiego to propozycja dla osób ceniących najwyższy kunszt, luksus i polskie rzemiosło.
