Sofonisba Anguissola – Mistyczne zaślubiny świętej Katarzyny
Późny renesans · 1588
Mistyczne zaślubiny świętej Katarzyny – Desposorios místicos de santa Catalina (1588)
Obraz „Mistyczne zaślubiny świętej Katarzyny” Sofonisba Anguissola namalowała w 1588 roku, w późnym okresie twórczości. Przedstawia Dzieciątko Jezus nakładające pierścień na palec świętej Katarzyny Aleksandryjskiej. Płótno należy do Museo de Bellas Artes w Bilbao.
Sofonisba Anguissola (ok. 1532–1625), Mistyczne zaślubiny świętej Katarzyny (1588) · Museo de Bellas Artes de Bilbao, Bilbao.
Co przedstawia obraz?
Po lewej siedzi Maryja w jasnej sukni i niebieskim płaszczu, z książką w dłoni. Przed nią stoi małe Dzieciątko Jezus, które nakłada pierścień na palec świętej Katarzyny. Święta klęczy po prawej, ma koronę na głowie, czerwoną suknię ze złotym wzorem i gałązkę palmową w dłoni. Obok niej widać fragment koła nabitego kolcami. Między Maryją a Katarzyną spogląda na scenę starsza kobieta w chuście.
Tło po lewej zamyka czerwona kotara, a po prawej otwiera się widok na drzewa i góry. U dołu obrazu rosną kwiaty. Scena rozgrywa się w spokojnym, kameralnym nastroju, bez aniołów i niebiańskiego orszaku.
ArtystaSofonisba Anguissola (ok. 1532–1625)
DziełoMistyczne zaślubiny świętej Katarzyny (1588) Desposorios místicos de santa Catalina
Technikaolej na płótnie, 94 × 70 cm
Gdzie jest oryginałMuseo de Bellas Artes de Bilbao, Bilbao
Kim była święta Katarzyna i skąd motyw zaślubin?
Według legendy Katarzyna była wykształconą chrześcijanką z Aleksandrii, która miała pokonać w dyspucie pogańskich filozofów. Cesarz Maksencjusz skazał ją na śmierć na kole z kolcami, ale koło rozpadło się, gdy go dotknęła. Święta zginęła ścięta mieczem. Dlatego w sztuce rozpoznaje się ją po koronie, kole i palmie męczeństwa.
Opowieść o mistycznych zaślubinach pojawiła się w literaturze hagiograficznej na początku XIV wieku i szybko trafiła do malarstwa. Zwykle przedstawia się ją tak jak u Anguissoli: Dzieciątko trzymane przez Maryję wkłada pierścień na palec świętej.
Kiedy powstał obraz i jak trafił do Bilbao?
Płótno datuje się na 1588 rok. Anguissola miała wtedy już za sobą kilkanaście lat na dworze hiszpańskim. W 1584 roku poślubiła w Pizie Orazia Lomelliniego, a kolejne dziesięciolecia spędziła głównie w Genui, gdzie była cenioną portrecistką. Obok portretów malowała też obrazy religijne, ale wiele z nich się nie zachowało.
Museo de Bellas Artes w Bilbao pozyskało obraz po 2010 roku. W tej samej kolekcji są też portrety dworskie Antonisa Mora i Alonsa Sáncheza Coello. To olej na płótnie o wymiarach około 94 × 70 cm.
Oryginał
Gdzie zobaczyć obraz „Mistyczne zaślubiny świętej Katarzyny”?
