Renesans Włoski · Młody Arystokrata, Płaszcz Podbity Futrem i Dworzanin
Książę Alessandro Farnese (ok. 1560)
Niezwykle elegancki, pełen psychologicznego wyczucia i arystokratycznej dystynkcji portret młodego księcia Alessandro Farnese to jedno z najwspanialszych dzieł stworzonych przez Sofonisbę Anguissolę na początku jej pobytu na dworze hiszpańskim. Przyszły wielki wódz, książę Parmy i Piacenzy oraz późniejszy namiestnik Niderlandów został uwieczniony w wieku zaledwie około piętnastu lat, gdy jako zakładnik dynastyczny i bliski krewny króla Filipa II wychowywał się na madryckim dworze Habsburgów. Młodzieniec stoi w dumnej, swobodnej pozie, ubrany w wykwintny dublet i aksamitny płaszcz podbity miękkim futrem rysia. U boku księcia siedzi wierny pies myśliwski, na którego łbie książę opiera swą dłoń w geście czułego panowania.
Sofonisba Anguissola, Książę Alessandro Farnese (ok. 1560) · Zbiory: National Gallery of Ireland w Dublinie.
Wielki wódz w ciele renesansowego chłopca
Alessandro Farnese zapisał się na kartach historii jako jeden z najbardziej błyskotliwych dowódców wojskowych XVI wieku, wsławiony w słynnej bitwie morskiej pod Lepanto oraz podczas wojen w Niderlandach.
Jednak w obrazie Sofonisby Anguissoli widzimy go jeszcze przed wielkimi triumfami wojennymi – jako wrażliwego, wysoce wyedukowanego młodzieńca o jasnej cerze, arystokratycznych rysach i uważnym, nieco melancholijnym spojrzeniu.
Artystka, będąca oficjalną damą dworu hiszpańskiej królowej Elżbiety de Valois, potrafiła w genialny sposób połączyć oficjalne, sztywne wymogi habsburskiego ceremoniału dworskiego z niezwykle ciepłym, intymnym ujęciem portretowanej młodej osoby.
MalarzSofonisba Anguissola (ok. 1532–1625)
Dzieło i technikaKsiążę Alessandro Farnese (Prince Alessandro Farnese) (ok. 1560) olej na płótnie
Kolekcja muzealnaNational Gallery of Ireland Dublin, Irlandia
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Mistrzostwo detalu i szlachetna kolorystyka
Wyjątkową cechą tego obrazu jest wirtuozowskie oddanie zróżnicowanych faktur i luksusowych materiałów renesansowego stroju hiszpańskiego dworu królewskiego.
Miękkość gęstego futra rysia okalającego ramiona księcia niemal namacalnie kontrastuje ze srebrzystym połyskiem jedwabnego kaftana, precyzyjnym plisowaniem śnieżnobiałej kryzy i chłodnym blaskiem stalowej rękojeści szpady.
Wierny pies, spoglądający na swego pana z bezgranicznym oddaniem i spokojem, dodaje scenie domowego ciepła, symbolizując lojalność, przywiązanie i szlachectwo. Ciemna paleta barw zdominowana przez grafity, ciepłe beże i biele nadaje całemu wizerunkowi ponadczasową klasę i majestat.
“
„W portrecie księcia należy oddać nie tylko jego wysoki ród i dumę przodków, lecz przede wszystkim czyste serce, które bije pod jedwabiem.”
Arystokratyczny szyk w sercu Dublina
Portret znajdujący się w zbiorach National Gallery of Ireland w Dublinie uchodzi za jedno z najważniejszych dzieł renesansowego portretu dziecięcego i młodzieńczego w Europie.
Wprowadzony do wnętrza jako luksusowy dodatek tekstylny, nadaje pomieszczeniom dworski charakter, harmonię i szlachetny umiar, idealnie pasując do gabinetów i reprezentacyjnych salonów w stylu klasycznym.
Zbiory i ekspozycja
Oryginał w zbiorach muzealnych
Arcydzieło stanowi jedną z najważniejszych ozdób kolekcji renesansowej w National Gallery of Ireland w Dublinie.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „książę Alessandro Farnese”
Przenieś do swego domu szlachetną powściągliwość, dworski blichtr i portretowy geniusz Sofonisby Anguissoli. Ekskluzywne tekstylia z motywem „Księcia Alessandro Farnese” to propozycja łącząca królewski szyk z najwyższą jakością polskiego rzemiosła.
