Vincent Van Gogh – Martwa natura: wazon z piętnastoma słonecznikami

Po co van Gogh malował słoneczniki w Arles?

Latem 1888 roku van Gogh liczył, że Paul Gauguin zamieszka z nim w Arles. W liście do Theo z 21 lub 22 sierpnia 1888 roku napisał, że chciałby przygotować dekorację do wspólnej pracowni. Miały ją tworzyć same duże słoneczniki, a całość miała być „symfonią w błękicie i żółci”. Gdyby plan się udał, powstałoby około dwunastu obrazów.

W tym samym liście van Gogh pisał, że maluje z zapałem Marsylczyka jedzącego bouillabaisse. Pracował nad trzema płótnami naraz.

Co przedstawia wersja z Monachium?

Trzecie płótno opisane w liście to właśnie obraz z Monachium. Van Gogh określił je jako dwanaście kwiatów i pąków w żółtym wazonie na jasnym tle. Nazwał je obrazem „jasnym na jasnym” i miał nadzieję, że będzie najlepsze z całej serii.

Słoneczniki są w różnych fazach: obok rozwiniętych kwiatów są takie, które już straciły płatki, i zwiędłe, opadające główki. Wazon stoi na żółtym blacie, a na jego brzuścu widnieje sygnatura „Vincent”. Tło jest jasne, niebieskozielone, dzięki czemu żółcie kwiatów i wazonu wyraźnie się odcinają.

Liczba kwiatów na obrazie bywa przedmiotem dyskusji badaczy. Van Gogh pisał o dwunastu, ale według części opracowań na płótnie widać ich więcej, piętnaście lub szesnaście.

Ile jest wersji „Słoneczników”?

W sierpniu 1888 roku w Arles van Gogh namalował cztery obrazy słoneczników w wazonie. Druga z nich zaginęła. Wersja z Monachium jest trzecia w tej serii, a czwarta należy do National Gallery w Londynie.

W 1889 roku artysta wykonał powtórzenia swoich słoneczników. Powtórzeniem kompozycji z Monachium jest obraz z Philadelphia Museum of Art. Obie wersje są bardzo podobne, ale różnią się odcieniem tła i wazonu.

Van Gogh uważał słoneczniki za ważną część swojej twórczości. W liście z 22 stycznia 1889 roku pisał, że Gauguinowi te obrazy bardzo się spodobały. Kilka dni później, 28 stycznia, proponował bratu, by pokazywać płótna ze słonecznikami razem z innymi obrazami jako zestaw siedmiu lub dziewięciu prac.

Jak obraz trafił do Monachium?

W 1905 roku obraz sprzedano za pośrednictwem marszanda Paula Cassirera Hugonowi von Tschudiemu. W 1912 roku trafił do bawarskich państwowych zbiorów malarstwa jako anonimowy dar w ramach tak zwanej Tschudi-Spende. Dziś jest w Neue Pinakothek w Monachium (numer inwentarzowy 8672).

To olej na płótnie o wymiarach 92 × 73 cm. W katalogu dzieł van Gogha ma numer F456 (JH1561).