Romantyzm Brytyjski · Ostatni Rejs Weterana, Holownik Parowy i Zachód Słońca
Ostatnia droga Temeraire’a (1839)
Przejmujący nostalgicznym żarem, potęgą poetyckiego symbolizmu i malarskim geniuszem obraz „Ostatnia droga Temeraire’a” (pełny tytuł: The Fighting Temeraire) Josepha Mallorda Williama Turnera to powszechnie uznawane najwspanialsze dzieło brytyjskiego romantyzmu i jedno z najbardziej ukochanych płócien w historii sztuki. Namalowany w 1839 roku obraz uwiecznia schyłek wielkiej ery żagli: 98-działowy weteran zwycięskiej bitwy pod Trafalgarem, okręt liniowy HMS Temeraire, płynie w swój ostatni rejs w dół Tamizy ku stoczni złomowej w Rotherhithe, ciągnięty przez mały, czarny, dymiący holownik parowy. Na tle płomiennego, krwistozłotego zachodu słońca blady, widmowy żaglowiec żegna się z morzem, ustępując miejsca bezwzględnej epoce pary i żelaza.
William Turner, Ostatnia droga Temeraire’a (1839) · Zbiory: The National Gallery w Londynie (Wielka Brytania).
Zmierzch bohaterów i świt ery przemysłowej
HMS Temeraire zapisał się w chwale brytyjskiej floty w 1805 roku, ratując pod Trafalgarem flagowy okręt admirała Nelsona HMS Victory i zdobywając dwa wrogie okręty liniowe.
Dla Williama Turnera jego rozbiórka była czymś znacznie więcej niż tylko utylizacją wysłużonego drewna – była poruszającą cezurą historyczną, końcem romantycznej epoki rycerskich żaglowców i narodzinami nowoczesnej rewolucji przemysłowej.
Malarz genialnie skontrastował oba światy: potężny, lecz bezradny, widmowobiały żaglowiec z chwalebnej przeszłości prowadzony jest na śmierć przez małego, zwinnego parowca buchającego czarnym dymem i czerwonym żarem paleniska.
To przejmujący tren na cześć odchodzącego pokolenia żeglarzy i żołnierzy, którzy tworzyli potęgę morską imperium.
MalarzWilliam Turner (1775–1851)
Dzieło i technikaOstatnia droga Temeraire’a (The Fighting Temeraire) (1839) Olej na płótnie
Kolekcja muzealnaNational Gallery w Londynie Londyn, Wielka Brytania
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Pożar na niebie i widmowe światło
Płótno zachwyca jedną z najbardziej spektakularnych partii nieba w historii malarstwa krajobrazowego: płonące oranże, cynobry i złociste żółcie zachodzącego słońca odbijają się w spokojnej tafli rzeki.
W przeciwnym rogu nieba wyłania się chłodny, srebrzysty rogalik księżyca, podkreślając nieubłagany upływ czasu i nastanie zmierzchu wielkiej legendy.
Faktura farby jest zróżnicowana z maestrią – grube, niemal impresjonistyczne impasty w partii słońca sąsiadują z laserunkowymi, przejrzystymi tonami wody, tworząc oszałamiający spektakl czystego światła, które zdaje się ogrzewać widza z płótna.
Turner stworzył tu wzruszający pomnik dla wszystkich brytyjskich żeglarzy, którzy walczyli o wolność mórz pod Trafalgarem.
“
„Słońce jest Bogiem! Gdy zachodzi nad dziełem ludzkich rąk, pozostaje jedynie pamięć i chwała ocalona od zapomnienia.”
Nostalgia i potęga światła w salonie
Wystawiany w londyńskiej The National Gallery obraz to absolutny szczyt romantycznej liryki i malarstwa pejzażowego.
Wprowadzony do wnętrza jako ekskluzywny akcent tekstylny, nadaje pomieszczeniu niesamowitą głębię, ciepło zachodzącego słońca oraz atmosferę szlachetnej zadumy nad pięknem i przemijaniem czasu, doskonale pasując do reprezentacyjnych salonów i gabinetów.
Zbiory i ekspozycja
Oryginał w zbiorach muzealnych
Płótno stanowi największą dumę The National Gallery w Londynie, przyciągając wielbicieli morskiej historii z całego globu.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Ostatnia droga Temeraire’a”
Zanurz się w płomiennym złocie zachodzącego słońca, morskiej nostalgii i geniuszu Williama Turnera. Ekskluzywne tekstylia z motywem „Ostatniej drogi Temeraire’a” to połączenie legendarnego arcydzieła z mistrzostwem polskiego rzemiosła.
