Olga Boznańska – Portret kobiety z małą dziewczynką (Matka z dzieckiem)
Młoda Polska · Czułość Macierzyństwa i Tajemnica Cichej Więzi
Portret kobiety z małą dziewczynką (1893)
Przejmujący niezwykłą intymnością, psychologiczną głębią i malarską szlachetnością „Portret kobiety z małą dziewczynką” (znany również jako Matka z dzieckiem) Olgi Boznańskiej powstał w 1893 roku w Monachium. Artystka uwieczniła młodą kobietę w wytwornej ciemnej sukni obejmującą jasnowłose dziecko w białym stroju. Zamiast konwencjonalnej, słodkiej sielanki rodzinnej Boznańska stworzyła poruszające studium wzajemnej bliskości, powagi i cichej troski. Eteryczna mgła szarości, miękkie światło muskające delikatne rysy twarzy dziecka i skupione spojrzenie matki sprawiają, że dzieło to uchodzi za jeden z najwspanialszych podwójnych portretów w sztuce polskiej epoki modernizmu.
Olga Boznańska, Portret kobiety z małą dziewczynką (1893) · Zbiory: Muzeum Narodowe w Warszawie.
Intymność zamiast salonowego blichtru
W dobie fin de siècle'u portrety matek z dziećmi były niezwykle popularnym zamówieniem u malarzy salonowych, jednak niemal zawsze epatowały one wystudiowaną pozą i cukierkowym sentymentalizmem, który szybko nużył widza.
Olga Boznańska podeszła do tego tematu z właściwą sobie surową bezkompromisowością: ukazała matkę i córkę w chwili głębokiego, wewnętrznego zamyślenia, gdzie gest objęcia wyraża bezgraniczną opiekę, czułość, odpowiedzialność i cichą melancholię.
Postacie zdają się zanurzone w cichej, niemal sakralnej przestrzeni, w której zatrzymał się czas, a widz czuje się dyskretnym świadkiem intymnej rozmowy bez słów, toczącej się w głębi ludzkich dusz i serc.
MalarzOlga Boznańska (1865–1940)
Dzieło i technikaPortret kobiety z małą dziewczynką (Matka z dzieckiem) (ok. 1894–1912) Olej na tekturze
Kolekcja muzealnaMuzeum Narodowe w Krakowie Kraków / Warszawa, Polska
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Wirtuozeria tonów i technika sfumato
W kompozycji zachwyca mistrzowski kontrast walorowy: ciemna, niemal graficzna sylwetka matki stanowi bezpieczną przystań dla promieniejącej jasnością postaci małej dziewczynki.
Twarz dziecka – o wielkich, pełnych powagi oczach – została namalowana z niezwykłą czułością, bez cienia protekcjonalizmu, co stanowiło znak rozpoznawczy Boznańskiej w ukazywaniu świata dziecięcego jako sfery głębokich przeżyć.
Drobne, migotliwe muśnięcia pędzla zacierają ostre kontury, tworząc wokół postaci aurę miękkiego powietrza (sfumato), w którym barwy przenikają się nawzajem w idealnej harmonii i poetyckim spokoju. Podłoże wchłaniało farbę, potęgując welurowy mat powierzchni.
“
„Dziecko w portrecie jest najtrudniejszym wyzwaniem – trzeba patrzeć na nie jak na równego sobie człowieka z własnym losem.”
Skarb warszawskiego Muzeum Narodowego
Eksponowany w Muzeum Narodowym w Warszawie portret zachwyca kolejne pokolenia miłośników malarstwa swoją ponadczasową prawdą psychologiczną, szlachetnością barw i wyrafinowaniem formy.
Dzieło to wnosi do domowego zacisza aurę miłości, rodzinnego ciepła, bezpieczeństwa i spokoju, stając się idealnym akcentem dekoracyjnym w eleganckim salonie, sypialni lub pokoju gościnnym urządzonym ze smakiem.
Zbiory i ekspozycja
Oryginał w zbiorach muzealnych
Obraz znajduje się w stałych zbiorach Muzeum Narodowego w Warszawie w Galerii Malarstwa Polskiego.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Portret kobiety z małą dziewczynką (Matka z dzieckiem)”
Wypełnij swoje wnętrza bezgraniczną czułością, ciepłem rodzinnych więzi i perłowym blaskiem malarstwa Olgi Boznańskiej. Kolekcja tekstyliów z motywem „Portretu kobiety z małą dziewczynką” to synonim domowej harmonii i polskiego kunsztu rzemieślniczego.
