Alfons Mucha – Bières De La Meuse (Piwo z mezy)

Browar znad Mozy i rynkowa bitwa o Paryż

Pod koniec XIX wieku region Lotaryngii i doliny rzeki Mozy (Meuse) w północno-wschodniej Francji przeżywał gwałtowny rozkwit przemysłu browarniczego. Powstały w 1897 roku konglomerat Société des Bières de la Meuse połączył kilka tradycyjnych browarów, by sprostać rosnącemu zapotrzebowaniu na jasne piwa dolnej fermentacji. Jednak aby zaistnieć w stolicy – gdzie w kawiarniach i brasseriech królowały wina i trunki z Alzacji – potrzebna była kampania reklamowa o niespotykanej sile rażenia.

Właściciele browaru zwrócili się do Alfonsa Muchy, którego sława po plakatach dla Sarah Bernhardt i marki Job gwarantowała maksymalne zainteresowanie paryżan. Mucha podszedł do zadania z typowym dla siebie rozmachem ikonograficznym. Zamiast rysować typową scenę karczemną z wąsatymi piwoszami, postanowił stworzyć mityczną personifikację bogactwa natury doliny Mozy.

Bohaterką plakatu stała się zjawiskowa bogini o gęstych, złocistomiedzianych włosach, której głowę zdobi spektakularny diadem z dojrzałych szyszek chmielu, kłosów jęczmienia oraz krwistoczerwonych maków polnych. Kobieta z dumą unosi szklany kufel pełen złocistego, musującego piwa ze śnieżnobiałą pianą. W dolnej części kompozycji Mucha umieścił widok rzeki Mozy z barkami handlowymi oraz symboliczną postać rzymskiego boga wina i radości życia – Bachusa na rydwanie.

Chmielowa korona, warkocze i wirtuozeria litograficzna

Plakat „Bières De La Meuse” to jeden z najbardziej dynamicznych i złożonych projektów graficznych Muchy. Artysta z niespotykaną wirtuozerią połączył elementy przyrody z komercyjnym komunikatem. Włosy modelki wiją się w skomplikowane, spiralne sploty, płynnie przechodząc w pędy chmielu i wąsy czepne roślin. Każda szyszka chmielowa i każde ziarno jęczmienia zostały narysowane z botaniczną precyzją, a zarazem wpisane w rygor secesyjnego ornamentu.

Kolorystyka dzieła uderza słoneczną świeżością i witalnością. Dominuje ciepłe złoto, soczyste oliwkowe zielenie chmielu oraz głęboka, nasycona purpura szaty bohaterki, obszytej secesyjnym haftem. Mucha po mistrzowsku operuje światłem: spieniony kufel piwa zdaje się promieniować wewnętrznym blaskiem, przyciągając wzrok odbiorcy w sam środek kompozycji. To podręcznikowy przykład reklamy, która hipnotyzuje pięknem i budzi natychmiastowe pragnienie skosztowania trunku.

Dziedzictwo złotego wieku francuskiego plakatu

Afisz „Bières De La Meuse” pozostaje jednym z najbardziej pożądanych i cenionych plakatów komercyjnych z epoki fin-de-siècle'u. Stanowi dowód na to, że prawdziwy talent artystyczny potrafi uszlachetnić nawet najbardziej prozaiczny produkt konsumpcyjny.

Współcześnie motyw ten jest eksponowany w wiodących muzeach plakatu i designu w Paryżu, Barcelonie i Pradze, przypominając o czasach, w których ulica paryska tętniła najczystszym pięknem secesyjnego kunsztu.