Taniec (z cyklu „Sztuki”) – La Danse (The Arts: Dance) (1898)
Alfons Mucha wykonał „Taniec” w 1898 roku jako jeden z czterech paneli cyklu „Sztuki”. Barwna litografia przedstawia kobietę w ruchu, z rozwianymi rudymi włosami i lekką szatą, na tle dużej ozdobnej aureoli. Odbitki wydrukowała paryska drukarnia F. Champenois, a egzemplarz ma m.in. kolekcja Mucha Trust.
Alfons Mucha (1860–1939), Taniec (z cyklu „Sztuki”) (1898) · Mucha Trust Collection (jeden z egzemplarzy).
Czym jest cykl „Sztuki”?
Cykl „Sztuki” powstał w 1898 roku, w okresie największej sławy Muchy w Paryżu. Składa się z czterech paneli dekoracyjnych: „Malarstwa”, „Poezji”, „Muzyki” i „Tańca”. Wydrukowała je drukarnia F. Champenois, z którą Mucha współpracował przy większości swoich paneli.
Według Mucha Foundation cykl odbito na welinie w nakładzie 1000 egzemplarzy. Dodatkowo powstało 50 egzemplarzy w edycji limitowanej, wydrukowanych na satynie. Pojedynczy panel „Taniec” w kolekcji Mucha Trust ma wymiary 60 × 38 cm.
ArtystaAlfons Mucha (1860–1939)
DziełoTaniec (z cyklu „Sztuki”) (1898) La Danse (The Arts: Dance)
Technikalitografia barwna, 60 × 38 cm
Gdzie jest oryginałMucha Trust Collection (jeden z egzemplarzy)
Jak Mucha przedstawił taniec?
Mucha zrezygnował z tradycyjnych atrybutów sztuk, takich jak instrumenty muzyczne, pędzle czy gęsie pióra. Zamiast tego każdą sztukę umieścił na tle okrągłej aureoli z motywem z natury, który wskazuje porę dnia. Dla „Tańca” są to liście porwane przez poranny wiatr. Dla porównania „Malarstwu” towarzyszy czerwony kwiat i tęcze w świetle dnia, „Poezji” wieczorna gwiazda, a „Muzyce” śpiew ptaków przy wschodzie księżyca.
Mucha Foundation nazywa „Taniec” najbardziej zmysłowym panelem cyklu. To jedyna postać, która stoi. Kobieta stoi boso, odwrócona częściowo plecami, i patrzy przez ramię na widza. Jej długie kasztanowo-rude włosy i lekka szata w odcieniach różu falują na wietrze, a wokół wirują drobne płatki i liście. Za nią widać szeroki pierścień z ozdobnymi kołami, a w górnych narożnikach duże kwiaty.
Jak zmieniał się projekt „Tańca”?
W kolekcji Mucha Trust zachowało się studium do „Tańca” z 1898 roku, wykonane ołówkiem i akwarelą na papierze, o wymiarach 56 × 34,8 cm. Postać ma w nim podobną pozę i aureolę za plecami, ale jest bardziej odsłonięta.
Mucha Foundation zwraca uwagę na różnice między studium a gotową litografią. W ostatecznej wersji artysta dodał kwiaty i ozdoby we włosach postaci oraz drapowanie, które zakrywa jej prawą pierś. Porównanie obu wersji pokazuje, jak Mucha dopracowywał szczegóły już po ustaleniu kompozycji.
Gdzie można zobaczyć „Taniec”?
„Taniec” jest litografią wydaną w nakładzie, więc istnieje w wielu egzemplarzach. Odbitka panelu i studium przygotowawcze należą do kolekcji Mucha Trust, prezentowanej na stronie Mucha Foundation, razem z pozostałymi trzema panelami cyklu.
Cały cykl najlepiej oglądać razem, bo dopiero wtedy widać, jak cztery pory dnia i cztery motywy z natury łączą się w jedną opowieść o sztuce.
