Alfons Mucha stworzył „Bizantyjskie głowy: blondynkę” w 1897 roku jako jeden z pary paneli dekoracyjnych. To barwna litografia z profilem jasnowłosej kobiety w bogatej ozdobie głowy, wpisanym w okrągłą ramę. Odbitki wydrukowała paryska drukarnia F. Champenois, a jeden z egzemplarzy należy do kolekcji Mucha Trust.
Mucha uważał cywilizację bizantyjską za duchowe źródło kultury słowiańskiej. Dlatego w swoich pracach chętnie sięgał po motywy znane ze sztuki Bizancjum: mozaiki, ikony, bogate stroje i ozdoby. W „Bizantyjskich głowach” to nawiązanie widać przede wszystkim w biżuterii, którą noszą obie kobiety.
Panele powstały w 1897 roku jako para: „Blondynka” i „Brunetka”. Kobiety są pokazane z profilu i zwrócone do siebie twarzami, więc najlepiej wyglądają powieszone obok siebie. Obie odbitki mają ten sam format, 34,5 × 28 cm, i ten sam układ kompozycji.
Gdzie jest oryginałMucha Trust Collection (jeden z egzemplarzy)
Co przedstawia „Blondynka”?
Jasnowłosa kobieta patrzy w lewo, z lekko przymkniętymi oczami. Na głowie ma białą chustę ozdobioną klejnotami, a przy skroni duży, misternie zdobiony metalowy dysk obszyty perłami. Długie złote włosy opadają na ramiona i wychodzą poza okrągłą ramę. Według Mucha Foundation ten zabieg łączy postać z widzem i daje wrażenie głębi w płaskiej kompozycji.
Tło za profilem nie jest złote, tylko wypełnione roślinnymi arabeskami w odcieniach zieleni i brązu. Okrągłą ramę otacza jasny ornament, który naśladuje koronkę. Mucha Foundation zwraca uwagę, że koronka to kolejny motyw związany z rzemiosłem ludowym Moraw, rodzinnych stron artysty.
Jak „Bizantyjskie głowy” łączą się z biżuterią Fouqueta?
Ozdoby głowy w obu panelach są tak szczegółowo zaprojektowane, że przypominają gotowe projekty jubilerskie. Według Mucha Foundation właśnie na podstawie takich rysunków paryski jubiler Georges Fouquet postanowił zaprosić Muchę do współpracy przy kolekcji na Wystawę Światową w Paryżu w 1900 roku.
Współpraca rzeczywiście doszła do skutku. W 1899 roku Mucha i Fouquet wykonali dla Sarah Bernhardt bransoletę w kształcie węża ze złota i emalii. Na wystawę w 1900 roku powstały kolejne projekty, m.in. wisior „Kaskada” ze złota, emalii, opali i drobnych diamentów. Panel z 1897 roku poprzedza tę współpracę, ale pokazuje, skąd wziął się pomysł.
W jakich wersjach powstały „Bizantyjskie głowy” i gdzie je zobaczyć?
Para paneli okazała się tak popularna, że wydawano ją w różnych formatach, także z odmiennymi ozdobnymi ramami oraz jako dekoracyjne talerze z blachy. Podstawowa wersja to barwna litografia drukarni F. Champenois.
Jako druk „Blondynka” istnieje w wielu egzemplarzach. Jeden z nich, razem z „Brunetką”, należy do kolekcji Mucha Trust, którą prezentuje strona Mucha Foundation.
Oryginał
Gdzie zobaczyć obraz „Bizantyjskie głowy: blondynka”?
