Modląca się dziewczynka (Ellenai) – Modląca się dziewczynka (1908)
Jacek Malczewski namalował „Modlącą się dziewczynkę” w 1908 roku. Obraz przedstawia dziewczynkę w futrze i kapturze, ze złożonymi dłońmi, na tle zimowego pejzażu. Należy do Muzeum Narodowego w Warszawie, które podaje też drugi tytuł obrazu: „Ellenai”.
Jacek Malczewski (1854–1929), Modląca się dziewczynka (Ellenai) (1908) · Muzeum Narodowe w Warszawie, Warszawa.
Dlaczego obraz nosi też tytuł „Ellenai”?
Muzeum Narodowe w Warszawie notuje dla tego obrazu tytuł alternatywny „Ellenai” i łączy go z hasłami: zesłania, Syberia, zima. Ellenai to postać z poematu Juliusza Słowackiego „Anhelli” (wydanego w 1838 roku). Jest pokutnicą i towarzyszką wygnania tytułowego bohatera na Syberii. W poemacie Syberia jest miejscem fizycznego i duchowego cierpienia polskich zesłańców.
Poemat „Anhelli” był dla Malczewskiego ważnym źródłem inspiracji. Pomysł obrazów inspirowanych tym utworem narodził się w latach 70. XIX wieku, podczas pobytu malarza w Paryżu. W 1883 roku powstała „Śmierć Ellenai”, pierwszy ważny obraz artysty. Motyw ten powracał później w innych ujęciach. Obraz z 1908 roku, zgodnie z drugim tytułem, pokazuje Ellenai jako młodą dziewczynę pogrążoną w modlitwie.
ArtystaJacek Malczewski (1854–1929)
DziełoModląca się dziewczynka (Ellenai) (1908) Modląca się dziewczynka
Technikaolej na tekturze, 78,5 × 65 cm
Gdzie jest oryginałMuzeum Narodowe w Warszawie, Warszawa
Co przedstawia „Modląca się dziewczynka”?
Dziewczynka siedzi zwrócona przodem do widza i patrzy lekko w bok. Ma na głowie ciemny kaptur z żółtą podszewką, a na sobie obszerne, brązowe futro. Dłonie składa do modlitwy na wysokości piersi. Twarz jest jasna i spokojna, namalowana delikatniej niż szeroko kładzione futro.
Za postacią rozciąga się zaśnieżona równina, rząd bezlistnych drzew w fioletowych odcieniach i różowoszare niebo. W prawym dolnym rogu widać fragment drewnianej konstrukcji przypominającej sanie, w których siedzi dziewczynka. Muzeum klasyfikuje obraz jako portret w zimowym pejzażu.
Obraz ma 78,5 na 65 cm, w ramie 115,5 na 95,5 cm. Namalowano go farbami olejnymi na tekturze. Sygnatura w prawym dolnym rogu brzmi „J Malczewski / 1908”.
Gdzie można zobaczyć obraz?
Obraz należy do Muzeum Narodowego w Warszawie, które kupiło go do swoich zbiorów. Ma numer inwentarzowy MP 5118 MNW. Muzeum omawia go w przewodniku po Galerii Sztuki XIX Wieku (2022). Obraz reprodukowano też w katalogu „La Pologne rêvée. 100 chefs-d'œuvre du Musée national de Varsovie”, wydanym w 2025 roku przez Fondation de l'Hermitage w Lozannie.
Oryginał
Gdzie zobaczyć obraz „Modląca się dziewczynka (Ellenai)”?
