Jacek Malczewski namalował „Wiosnę” w 1914 roku. Obraz przedstawia młodą kobietę w zwiewnej białej sukni na tle kwitnącej łąki i zachmurzonego nieba, odczytywaną jako uosobienie wiosny. Dzieło należy do prywatnego kolekcjonera, który w 2020 roku przekazał je w pięcioletni depozyt Muzeum Narodowemu w Kielcach.
Jacek Malczewski (1854–1929), Wiosna (1914) · kolekcja prywatna.
Kiedy powstała „Wiosna” Malczewskiego?
Obraz jest sygnowany i datowany w lewym dolnym rogu: „J. Malczewski 1914”. Powstał więc w roku wybuchu pierwszej wojny światowej. Malczewski był wtedy dojrzałym, uznanym artystą. Według Muzeum Narodowego w Poznaniu w latach 1912–1914 pełnił funkcję rektora krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych.
Nie należy mylić tego dzieła z innymi obrazami Malczewskiego o tym samym tytule. Na przykład Muzeum Narodowe w Warszawie ma „Wiosnę” z 1900 roku, na której kobieta jest ukazana z profilu. Na produktach jest wersja z 1914 roku, z postacią zwróconą przodem do widza.
ArtystaJacek Malczewski (1854–1929)
DziełoWiosna (1914)
Technikaolej, 81 × 65 cm
Gdzie jest oryginałkolekcja prywatna
Co przedstawia obraz?
Na pierwszym planie stoi młoda kobieta o krótkich, ciemnych włosach, ukazana do bioder. Ma na sobie luźną, półprzezroczystą białą suknię z szerokimi rękawami. Jedną dłoń unosi do brody, a drugą rękę opiera na długim drewnianym trzonku. Patrzy lekko w górę, z delikatnym uśmiechem.
Za nią rozciąga się płaska, otwarta przestrzeń. Po bokach rosną kwiaty, żółte z lewej i niebieskofioletowe z prawej. Przy horyzoncie widać pas wody, a ponad nim wysokie niebo pełne szarych i białych chmur. Paleta jest jasna i chłodna, zbudowana z bieli, zieleni i szarości.
Źródła, do których dotarliśmy, nie podają, kto pozował do obrazu. Dlatego nie wskazujemy modelki.
Jak można odczytywać „Wiosnę”?
Magdalena Sylwanowicz, kierowniczka działu malarstwa i rzeźby Muzeum Narodowego w Kielcach, zwracała uwagę, że obraz nie mówi wyłącznie o porze roku. Kobietę można widzieć jako personifikację wiosny, ale też jako Polskę, motyw często obecny u Malczewskiego. Wiosna jest w tej interpretacji nadzieją na zmianę i niepodległość.
Według tej samej interpretacji ciężkie, burzowe chmury nad horyzontem zapowiadają nadchodzącą wojnę. Sylwanowicz podkreślała, że Malczewski obawiał się wojny, a zarazem liczył, że przyniesie ona wolność. To odczytanie muzealniczki, a nie słowa samego malarza.
Jakie losy miał obraz i gdzie jest dziś?
Ostatni raz przed długą przerwą obraz pokazano publicznie w lipcu i sierpniu 1939 roku na wystawie Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie. Na odwrociu zachowały się m.in. stempel firmy Lefranc et Cie, numer inwentarzowy Muzeum Narodowego w Krakowie oraz dwie nalepki wystawowe krakowskiego Towarzystwa.
Obraz pojawił się na aukcji DESA Unicum 4 czerwca 2020 roku i trafił do prywatnego kolekcjonera. W lipcu 2020 roku właściciel przekazał go w pięcioletni depozyt Muzeum Narodowemu w Kielcach. Dzieło nie jest własnością muzeum. Przed planowaną wizytą warto sprawdzić, czy nadal jest tam eksponowane.
Najczęstsze pytania
Gdzie można zobaczyć oryginał „Wiosny” z 1914 roku?
Obraz należy do prywatnego kolekcjonera. W 2020 roku trafił na pięć lat jako depozyt do Muzeum Narodowego w Kielcach, więc przed wizytą warto sprawdzić, czy nadal jest pokazywany.
Kiedy Malczewski namalował „Wiosnę”?
W 1914 roku. Data i podpis artysty znajdują się w lewym dolnym rogu obrazu.
Kto jest na obrazie?
Młoda kobieta w białej sukni, odczytywana jako uosobienie wiosny, a według muzeum w Kielcach także jako symbol Polski. Źródła nie podają nazwiska modelki.
Produkty z obrazem „Wiosna”
Reprodukcję obrazu drukujemy na zamówienie w naszej firmie w Wołominie – większość produktów także szyjemy. Poniżej wybrane z nich.
