Katsushika Hokusai – Ariwara no Narihira
Ariwara no Narihira (ok. 1830–1835)
Stworzony w latach trzydziestych XIX wieku drzeworyt „Ariwara no Narihira” genialnego mistrza Katsushiki Hokusaja to olśniewający hołd złożony jednemu z sześciu nieśmiertelnych poetów dawnej Japonii (Rokkasen). Legendarny arystokrata z epoki Heian, uchodzący za ideał dworzanina, kochanka i poetyckiego geniusza, został przedstawiony w tradycyjnych, powłóczystych szatach dworskich na tle surowego, poetyckiego krajobrazu. Hokusai z wirtuozerią połączył literacki mit z rewolucyjną estetyką ukiyo-e, tworząc dzieło przesiąknięte melancholijnym duchem wierności słowu, ulotności uczuć i harmonii człowieka z kosmosem.
Nieśmiertelny poeta epoki Heian w wizji mistrza
Ariwara no Narihira (825–880) to postać pomnikowa w kulturze japońskiej – autor arcydzieł poezji waka oraz domniemany bohater słynnych „Opowieści z Ise” (Ise Monogatari). Dla Katsushiki Hokusaja był ucieleśnieniem najczystszej arystokratycznej elegancji (miyabi).
Poeta został ukazany w uroczystym stroju dworskim z wysokim nakryciem głowy (kanmuri). Fałdy jego szat układają się w skomplikowane, geometryczne linie, zdradzając absolutną biegłość drzeworytniczą artysty.
W jego zamyślonej twarzy i postawie widać twórcze skupienie: poeta zdaje się układać w myślach słynny wers o czerwonych liściach klonu pływających po rzece Tatsuta, wpatrując się w przestrzeń z nabożnym szacunkiem dla natury.
Drzeworyt barwny (Ukiyo-e)
Tokio, Japonia / Londyn
Sztuka ukiyo-e i błękit pruski
W drzeworycie tym Hokusai zastosował nowatorski pigment – syntetyczny błękit pruski (bero-ai), sprowadzany do Japonii przez holenderskich kupców z Dejimy. Ten intensywny barwnik nadał japońskim rycinom niespotykaną wcześniej głębię przestrzenną i wyrazistość.
Precyzja rytu na klockach z drewna wiśniowego budzi najwyższy podziw: każda linia konturu została wycięta z mikroskopijną dokładnością, co pozwala zachować lekkość rysunku pędzla mistrza.
Hokusai zrewolucjonizował przedstawienia tradycyjnych poetów, wprowadzając do hieratycznych wizerunków powiew żywej natury, wiatru i zmienności zjawisk atmosferycznych.
„Poezja to serce człowieka ubrane w szelest wiatru i barwę jesiennego liścia.”
Klejnot Muzeum Sumida Hokusai w Tokio
Drzeworyt „Ariwara no Narihira” to arcydzieło japońskiej grafiki, łączące tysiącletnią tradycję literacką z szczytowym osiągnięciem epoki Edo.
Przechowywany w The Sumida Hokusai Museum w Tokio, zachwyca badaczy i koneserów sztuki na całym świecie swoją harmonią, dostojeństwem i ponadczasowym pięknem.
Oryginał w zbiorach muzealnych
Oryginalna odbitka drzeworytnicza znajduje się w prestiżowej kolekcji The Sumida Hokusai Museum w Tokio (dzielnica Sumida, Japonia).
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Ariwara no Narihira”
Wprowadź do swojego wnętrza arystokratyczną harmonię dawnej Japonii, poetycką mądrość i mistrzowski kunszt drzeworytu ukiyo-e. Nasza autorska kolekcja z motywem ryciny Katsushiki Hokusaja to propozycja dla miłośników kultury Orientu i najwyższej próby rzemiosła.
