Ukiyo-e · Czarna Fudżi, Błyskawica i Groza Żywiołu
Ulewa pod szczytem (ok. 1830–1835)
Powszechnie znana jako „Czarna Fudżi” (Kurofuji), powstała w latach trzydziestych XIX wieku rycina „Ulewa pod szczytem” Katsushiki Hokusaja to jedno z najbardziej dramatycznych, surowych i genialnych arcydzieł z cyklu „Trzydzieści sześć widoków góry Fudżi”. Kompozycja ukazuje niezwykłe zjawisko meteorologiczne: podczas gdy sam ośnieżony szczyt świętej góry kąpie się w spokojnym, słonecznym błękicie ponad chmurami, jej dolne zbocza toną w atramentowej ciemności gwałtownej burzy. W samym sercu tej mrocznej nawałnicy, u podnóża wulkanu, rozbłyska zygzakowaty, krwisto-czerwony piorun, rozdzierający nocną czerń z potęgą kosmicznego gniewu.
Katsushika Hokusai, Ulewa pod szczytem (Sanka hakuu) (ok. 1830–1835) · Zbiory: The Sumida Hokusai Museum, Tokio.
Sanka hakuu – dwa światy na jednym płótnie
Oryginalny japoński tytuł dzieła – Sanka hakuu – oznacza dosłownie „Ulewa pod szczytem góry”. Katsushika Hokusai dokonał tu genialnego podziału kompozycji na dwie kontrastujące strefy kosmiczne.
W górnej partii panuje absolutny spokój i światłość: wierzchołek Fudżi, z charakterystycznymi wyżłobieniami krateru pokrytymi śniegiem, wznosi się majestatycznie ku czystemu niebu, nietknięty przez ziemskie burze.
U dołu szaleje apokalipsa: gęste, czarne chmury burzowe oblepiają zbocza, a zygzakowata, czerwona błyskawica uderza w ziemię. Kontrast między niebiańskim spokojem a chaosem żywiołów buduje porażające napięcie metafizyczne.
MalarzKatsushika Hokusai (1760–1849)
Dzieło i technikaUlewa pod szczytem (Sanka hakuu / Czarna Fudżi) (ok. 1830–1835) Drzeworyt barwny (Ukiyo-e)
Kolekcja muzealnaThe Sumida Hokusai Museum Tokio, Japonia / Londyn
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Czarna Fudżi kontra Czerwona Fudżi
W cyklu trzydziestu sześciu widoków „Ulewa pod szczytem” stanowi bezpośredni pendant do słynnej „Czerwonej Fudżi” (Gaifū kaisei). O ile Czerwona Fudżi reprezentuje ciepło porannego wiatru, o tyle Czarna Fudżi to manifest surowości i grozy natury.
Hokusai zrezygnował ze sztafażu ludzkiego – na rycinie nie ma żadnych wiosek, ludzi ani drzew. Jest tylko naga góra i pierwotne żywioły ziemi, ognia i powietrza.
Ciemna, chropowata faktura zboczy wulkanu uzyskana została dzięki mistrzowskiemu użyciu czarnego tuszu sumi i głębokich brązów, co nadaje wulkanowi ciężar prawdziwej bazaltowej skały.
“
„Góra Fudżi jest osią świata. Burze mogą szaleć u jej stóp, lecz jej czoło zawsze dotyka spokoju wieczności.”
Monumentalny skarb japońskiego dziedzictwa
„Ulewa pod szczytem” to jedno z najbardziej minimalistycznych, odważnych i nowoczesnych dzieł w całej historii grafiki światowej.
W The Sumida Hokusai Museum w Tokio rycina ta budzi respekt i zachwyt, stanowiąc niezrównany pomnik potęgi natury i genialnej prostoty artystycznego wyrazu.
Zbiory i ekspozycja
Oryginał w zbiorach muzealnych
Arcydzieło znajduje się w stałej kolekcji The Sumida Hokusai Museum w Tokio, będąc jednym z najważniejszych filarów cyklu 36 widoków góry Fudżi.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Ulewa pod szczytem”
Wprowadź do swojego otoczenia monumentalną siłę żywiołów, mistyczny spokój świętej góry i niesamowitą ekspresję „Czarnej Fudżi”. Nasza kolekcja z motywem arcydzieła Katsushiki Hokusaja to propozycja dla miłośników minimalistycznej mocy i najwyższej jakości wykonania.
