Ohara Koson – Pięć mew nad skałą w morzu

Co wiadomo o powstaniu grafiki?

Rijksmuseum przypisuje grafikę Oharze Kosonowi na podstawie oznaczeń na samym arkuszu. Na odbitce widać jedynie okrągłą, czerwoną pieczęć po prawej stronie, bez podpisu pędzlem i bez znaku wydawcy. Muzeum nie podaje wydawcy i datuje grafikę szeroko, na lata 1900–1945.

Rijksmuseum opisuje technikę jako drzeworyt barwny, odbity z klocka konturowego w czerni i z osobnych klocków barwnych. Kontur ptaków i skały pochodzi więc z jednego klocka, a błękity, róże i szarości z kolejnych.

Co przedstawia drzeworyt z mewami?

W górnej części pięć mew leci w luźnym, ukośnym szyku. Ptaki mają jasne brzuchy, szarobrązowe skrzydła z ciemnymi lotkami i ciemne plamy na głowach. Największa mewa, najbliżej widza, szybuje tuż nad falami z szeroko rozpostartymi skrzydłami.

Dolną część zajmuje ciemna, chropowata skała, o którą rozbijają się turkusowe fale z białą pianą. Niebo przechodzi od błękitu u góry do bladego różu przy horyzoncie. Linie fal są zwinięte i rytmiczne, a pianę oddano drobnymi, białymi plamkami.

Mewy w grafikach Kosona

Morze i ptaki morskie wracają u Kosona wielokrotnie. W Rijksmuseum są m.in. „Drie meeuwen” (trzy mewy nad wzburzonym morzem, wyd. Adachi Toyohisa), „Meeuw op rots” (mewa na skale i trzy w powietrzu, wyd. Akiyama Buemon, ok. 1900–1910) oraz „Vijf zeemeeuwen boven onstuimige zee”, większa grafika z pięcioma mewami nad wzburzoną wodą.

Ta ostatnia łatwo myli się z grafiką opisaną na tej stronie, bo ma podobny tytuł. To jednak inna kompozycja: inny układ ptaków, inny kolor nieba i większy format, 25,4 × 17,5 cm. Na produktach jest wersja z ciemną skałą w prawej dolnej części i różowawym niebem.

Gdzie można zobaczyć oryginał?

Odbitka ma w Rijksmuseum numer RP-P-2005-468. Podobnie jak większość grafik Kosona w tym muzeum, pochodzi z daru J. Perrée z Eindhoven. Rijksmuseum ma w kolekcji online ponad 300 obiektów przypisanych Oharze Kosonowi i udostępnia ich zdjęcia, także tej grafiki.