Mądrość Renesansowej Alegorii · Gemäldegalerie w Berlinie, Więzy Niewoli i Port w Antwerpii
Dwie małpy (1562)
Niewielkie formatem, lecz monumentalne głębią filozoficzną, uderzające melancholią i mistrzowskim zmysłem metafory dzieło „Dwie małpy” (Zwei angekettete Äffchen) to jedno z najbardziej intrygujących płócien Pietera Bruegla starszego, namalowane w 1562 roku. Kompozycja ukazuje dwie małe małpki mangaby przykute żelaznym łańcuchem do kamiennego łuku okiennego w zamkowej baszcie. Przez łukowaty otwór okna roztacza się zjawiskowy, zamglony widok na tętniący życiem port w Antwerpii, z rzeką Skaldą, dziesiątkami żaglowców i strzelistymi wieżami kościołów rozświetlonych porannym słońcem. Bruegel stworzył tu przejmującą alegorię zniewolenia, tęsknoty za utraconą wolnością oraz tragicznego zderzenia ludzkiej natury z przymusem doczesnego losu, która zachwycała poetów z Wisławą Szymborską na czele.
Pieter Bruegel starszy, Dwie małpy (Zwei angekettete Äffchen) (1562) · Zbiory: Gemäldegalerie, Staatliche Museen zu Berlin.
Alegoria niewoli i port w Antwerpii
W XVI-wiecznej Europie egzotyczne małpy były towarem luksusowym sprowadzanym przez kupców z Afryki i trzymanym w domach ku uciesze arystokracji.
Mistrz Pieter Bruegel starszy nadał scenie wymiar uniwersalnej medytacji politycznej i egzystencjalnej w dobie hiszpańskiego ucisku Niderlandów.
Jedna z małp patrzy tęsknie przez okno na wolną przestrzeń rzeki, podczas gdy druga, zrezygnowana, wbija smutny wzrok w posadzkę celi.
Obraz znajduje się w berlińskiej Gemäldegalerie, inspirując filozofów, malarzy i noblistów na przestrzeni stuleci.
MalarzPieter Bruegel starszy (ok. 1525–1569)
Dzieło i technikaDwie małpy (Two Chained Monkeys) (1562) olej na desce dębowej
Kolekcja muzealnaGemäldegalerie Berlin, Niemcy
Polska manufakturaSzyjemy Sztukę (Polska Manufaktura)
Żelazne ogniwa, łupiny orzechów i zamglony horyzont
Ciężki żelazny łańcuch i kule krępujące zwierzęta kontrastują z lekkością i przestronnością zamglonego pejzażu Antwerpii.
Na parapecie leżą puste łupiny orzechów laskowych – symbol ulotnych, doczesnych pokus, za które zapłacono utratą wolności.
Delikatna, perłowa tonacja błękitów i szarości nadrzecznego portu nadaje perspektywie powietrznej niezwykłą poetyckość i optyczny oddech.
Ekspresja oczu uwięzionych stworzeń chwyta za serce, budząc u widza głębokie współczucie i refleksję nad własną kondycją.
“
„Tak wygląda mój wielki maturalny sen: / siedzą w oknie dwie małpy przykute łańcuchem, / za oknem świszcze niebo i kąpie się morze.”
Filozoficzna głębia, gabinet myśli i styl biblioteczny
„Dwie małpy” to dzieło o niezwykłym ładunku intelektualnym i humanistycznym, idealne dla osób ceniących sztukę z głębokim podtekstem.
Wspaniale pasuje do domowej biblioteki, gabinetu, pracowni twórczej oraz salonu w stylu dark academia, klasycznym i eklektycznym.
Tekstylia z motywem tego arcydzieła wnoszą do przestrzeni arystokratyczny prestiż, elegancję i polskie rzemiosło najwyższej próby.
Zbiory i ekspozycja
Oryginał w zbiorach muzealnych
Płótno jest jedną z najcenniejszych pereł gabinetowych w berlińskiej Gemäldegalerie.
Sztuka w Twojej codzienności: Kolekcja z motywem „Dwie małpy”
Dotknij wielkiej tajemnicy wolności, poetyckiego kunsztu renesansu i geniuszu Pietera Bruegla starszego. Ekskluzywne tekstylia z motywem „Dwóch małp” to połączenie filozoficznej głębi, szlachetnego piękna i polskiej jakości wykonania.
